Najprostszy chleb na zakwasie
Najprostszy chleb na zakwasie – składniki na 1 duży lub 2 małe bochenki
Na zaczyn:
- 30 g zakwasu
- 120 g mąki żytniej pełnoziarnistej
- 120 ml wody (w temperaturze pokojowej)
Na masę na chleb:
- 750 ml wody (w temperaturze pokojowej)
- 500 g mąki pszennej chlebowej (typ 650-750)
- 250 g mąki żytniej pełnoziarnistej
- 10 łyżek wybranych nasion, np. słonecznika, dyni, siemienia lnianego, sezamu
- 50 g suszonej żurawiny
- 2 łyżeczki soli
- szklanka wyrośniętego zakwasu
Najprostszy chleb na zakwasie – przepis krok po kroku:
Przed przystąpieniem do wyrabiania chleba należy nastawić świeży zakwas. Najlepiej zrobić to rano, aby móc wieczorem zabrać się za masę chlebową.
1. Wyjmij z lodówki zakwas (jak go zrobić – przepis powyżej), weź z niego 30 g i wymieszaj go w czystym słoiku ze 120 g mąki i 120 ml wody. Odstaw na 8-10 godzin, aż urośnie. Poznasz to po charakterystycznym wybrzuszeniu na górze zakwasu – to sygnał, że jest on w swoim szczycie działania.
Wskazówka: Resztę zakwasu z lodówki wyrzuć do kompostu.
2. Gdy zakwas będzie gotowy, przygotuj dużą miskę oraz prostokątną dużą foremkę (lub dwie mniejsze formy). Do miski wlej wodę i dodaj szklankę wyrośniętego zakwasu – wcześniej koniecznie odłóż 20 g tego zakwasu, żeby zrobić z niego kolejny. Delikatnie wymieszaj ze sobą wodę i zakwas, następnie dodaj do mokrych składników obie mąki, sól oraz dodatki.
Wskazówka: Nasiona oraz żurawina są opcjonalne – chleb upiecze się i bez nich, ale dodadzą pieczywu charakteru.
3. Wymieszaj dokładnie powstałą masę, wyrabiając ciasto przez 2 minuty. Możesz użyć do tego drewnianej łyżki, żeby dłonie się nie kleiły.
4. Dużą podłużną foremkę (lub dwie mniejsze) wyłóż papierem do pieczenia tak, by przylegał dokładnie do ścianek.
5. Przełóż masę chlebową do foremek, przykryj ręcznikiem kuchennym i pozostaw na blacie kuchennym na 8-12 godzin, czyli na noc.
6. Rano rozgrzej piekarnik do 220 st. w trybie grzania góra-dół. Wstaw foremkę do piekarnika i piecz 40 minut, aż się zarumieni.
Wskazówka: Wierzch ciasta warto zwilżyć, używając pojemnika z wodą z dyfuzorem albo skrapiając chleb dłońmi. Dzięki temu zabiegowi pieczywo nie wysuszy się tak szybko podczas pieczenia i będzie miało piękną, błyszczącą skórkę.
7. Po pieczeniu wyjmij chleb z foremki, zdejmij papier do pieczenia, jeśli się przykleił, i odstaw bochenki na kratkę lub drewnianą deskę na 20-30 minut albo na dłużej.
8. Rozkoszuj się świeżą kromką z masłem!
Przepis: Gabriela Tomala
Chleb na zakwasie pieczony na liściach kapusty
Chleb na zakwasie pieczony na liściach kapusty – składniki:
- 200 g aktywnego zakwasu
- 300 g mąki pszennej typ 650
- 300 g mąki żytniej chlebowej typ 750
- 350 g wody
- 1,5 łyżeczki sol,
- jeden duży liść kapusty
Chleb na zakwasie pieczony na liściach kapusty – przygotowanie:
1. Wymieszaj wszystkie składniki w misce i wyrabiaj ciasto przez mniej więcej 5 min. Pozostaw do wyrośnięcia na blisko 3 godz.
2. Po tym czasie wyłóż ciasto i uformuj bochenek, kilkanaście razy je składając. Zostaw bochenek na 2 godziny w misce (lub formie) wysypanej mąką.
3. Piekarnik ustaw na termoobieg i rozgrzej do temperatury 250 st. C, stawiając na dnie żaroodporną miseczkę z wodą.
4. Kiedy piekarnik jest już rozgrzany i odpowiednio zaparowany, wyłóż blachę papierem do pieczenia, na papierze umieść spłaszczony liść kapusty, po czym odwróć miskę z wyrośniętym ciastem do góry dnem i przełóż je na kapuściany liść.
5. Piecz ok. 14 min w temperaturze 250 st., po czym zmniejsz temperaturę do 200 st. i piecz jeszcze około 30 min.
6. Upieczony chleb wystudź na kratce.
Przepis: Kaja Nowakowska
Chleb drożdżowy ze śliwkami
Na keksówkę
Przygotowanie: 50 minut
Oczekiwanie: 30 minut
Najprostszy chleb drożdżowy ze śliwkami – składniki:
- 150 ml wody
- 200 ml mleka
- 40 g świeżych drożdży
- łyżka miodu
- 500 g mąki*
- 100 g suszonych śliwek
- 25 g oleju plus do natłuszczania formy
- czubata łyżeczka soli
Chleb drożdżowy – przygotowanie:
1. Wszystkie składniki na chleb powinny mieć temperaturę pokojową, dlatego te produkty które są w lodówce wyjmujemy na 2 godziny przed pieczeniem.
2. W robocie kuchennym lub w misce mieszamy wodę, mleko, rozkruszone drożdże oraz dodajemy miód. Zostawiamy na kilka minut.
3. Wsypujemy mąkę, suszone śliwki (jeśli trafią się wam wyjątkowo suche, warto je najpierw zalać gorącą wodą, odczekać kilka minut, aż zmiękną, osaczyć i dopiero wtedy dodać do ciasta chlebowego), następnie dodajemy olej oraz sól.
4. Ciasto wyrabiamy w robocie ok. 3 minut (robot zmiksuje również śliwki, dzięki temu ciasto nabierze aptecznej ciemnej barwy). Jeśli wyrabiamy ciasto ręcznie, śliwki przed dodaniem do ciasta bardzo drobno kroimy.
5. Zagniecione ciasto przekładamy do natłuszczonej miski, przykrywamy ściereczką i odstawiamy na 30 minut do wyrośnięcia.
6. Piekarnik rozgrzewamy do temperatury 180 st. (warto też na dnie piekarnika ustawić naczynie żaroodporne z wodą lub użyć pary (jeśli mamy odpowiedni piekarnik) – dzięki temu skórka chleba będzie po upieczeniu bardziej chrupiąca niż zwykle.
7. Foremkę do chleba natłuszczamy lub wykładamy papierem do pieczenia. Przekładamy ciasto chlebowe do foremki i wilgotną ręką wyrównujemy wierzch.
8. Chleb wstawiamy do rozgrzanego piekarnika i pieczemy 40 minut.
9. Po upieczeniu od razu wyciągamy z foremki i zostawiamy na kratce lub ściereczce do ostudzenia.
Przepis: Ewa Wagner
*Na pierwszy chleb wystarczy mąka ze sklepu – pszenna, zwana przez producentów chlebową lub orkiszowa. Autorka, robiąc chleb, wykorzystała ekologiczną mąkę orkiszową: wymieszała 150 g mąki typ 1850 z 350 g mąki typu 630.
Chałka
Na 2 duże chałki
Przygotowanie: 75 minut
Domowa chałka – składniki:
- 50 g masła
- 20 g świeżych drożdży
- 80 g cukru
- 450-500 g mąki
- opakowanie cukru waniliowego (opcjonalnie)
- szczypta soli
- jajko
- 3 żółtka
- 150 ml mleka
Na kruszonkę do chałki:
- 50 g mąki
- 25 g masła
- łyżka cukru
Domowa chałka – przygotowanie:
1. Masło topimy w rondelku, studzimy.
2. Drożdże ucieramy z łyżeczką cukru.
3. Resztę cukru mieszamy z mąką, cukrem waniliowym (opcjonalnie) i solą. Dodajemy jajko i 2 żółtka, utarte drożdże, masło i letnie mleko. Wyrabiamy elastyczne ciasto – ok. 10 minut (powinno być gęste i lepkie).
4. Wkładamy do natłuszczonej miski, przykrywamy folią do żywności i odstawiamy w ciepłe miejsce, aż podwoi objętość.
5. Wyrośnięte ciasto ponownie zagniatamy, dzielimy na 6 części. Z każdej formujemy wałek, po 3 wałki splatamy jak warkocz.
6. Chałkę układamy na wyłożonej papierem do pieczenia blaszce i odstawiamy w ciepłe miejsce by podrosła.
7. Robimy kruszonkę. Zimne masło zagniatamy z mąką i cukrem na kruszonkę o konsystencji mokrego piasku.
8. Chałkę smarujemy pozostałym żółtkiem wymieszanym z dwoma łyżkami mleka i posypujemy kruszonką. Wstawiamy do piekarnika rozgrzanego do 190 st., pieczemy ok. 35 minut (przykrywamy folią, jeśli zacznie się przypiekać).
Przepis: Honorata Piwowarska
Rada: Chałkę zamiast z kruszonką możemy przygotować z makiem, sezamem, a nawet gruboziarnistą solą.
Bułki drożdżowe
Na ok. 16 bułek
Przygotowanie: 60 minut plus wyrastanie ciasta
Drożdżowe bułki – składniki:
Na zaczyn:
- 100 ml lekko podgrzanego mleka
- 35 g świeżych drożdży lub 10 g drożdży instant*
- łyżeczka cukru
- 50 g mąki pszennej
Na ciasto:
- 120 g masła
- 600 g mąki pszennej
- 50 g cukru
- 4 żółtka
- 200 ml lekko podgrzanego mleka
- sól
- całe jajko
Śniadaniowe bułki drożdżowe – przygotowanie:
1. Wszystkie składniki na ciasto powinny mieć temperaturę pokojową, dlatego na godzinę przed przygotowywaniem bułeczek wyjmujemy z lodówki potrzebne produkty, które się tam znajdują.
2. Po tym czasie przygotowujemy zaczyn: lekko ciepłe mleko mieszamy w dużej misce z łyżeczką cukru, pokruszonymi drożdżami i mąką, przykrywamy ściereczką i odstawiamy w ciepłe miejsce do wyrośnięcia na 15-20 minut.
3. Masło roztapiamy w rondelku, odstawiamy.
4. Do miski z zaczynem, wsypujemy pozostałą mąkę, dodajemy cukier, żółtka, lekko ciepłe mleko, lekko ciepłe masło oraz łyżeczkę soli i zaczynamy ręcznie wyrabiać ciasto.
5. Kiedy składniki się połączą, wyrabiamy przez 10-15 minut ciasto mikserem lub w robocie kuchenny, używając haka, aż powstanie elastyczne jednolita, elastyczna kula ciasta.
6. Miskę z ciastem przykrywamy ściereczką i odstawiamy w ciepłe miejsce na godzinę albo na dłużej, aż podwoi swoją objętość.
7. Gdy ciasto podwoi swoją objętość, przekładamy je na blat, chwilę zagniatamy, dzielimy na 16 części i formujemy bułeczki.
8. Gotowe bułki układamy na dwóch blaszkach wyłożonych papierem do pieczenia, zostawiając między nimi spore odstępy, bo jeszcze wyrosną i pozostawiamy na 20 minut do ponownego wyrośnięcia.
9. Rozgrzewamy piekarnik do temperatury 180 st. (funkcja góra-dół).
10. Kiedy bułeczki wyrosną, smarujemy je rozkłóconym jajkiem wymieszanym z łyżeczką mleka i wstawiamy do piekarnika na 20-25 minut, aż się przyrumienią.
Przepis: Anka Gaik
Przepis na bułki drożdżowe – sprawdzone porady:
- Jeśli używamy suchych drożdży instant, nie musimy przygotowywać zaczynu, jednak wtedy do ciasta na bułki dodajemy też 100 ml mleka i 50 g mąki, które były przeznaczona na zaczyn.
- Te śniadaniowe bułeczki warto też przygotować w wersji z kruszonką – przygotujemy ją rozcierają w palcach 50 g zimnego masła z 70 g mąki i 50 g cukru. I posypujemy nią bułki tuż przed pieczeniem.
