Mięso, czosnek, ziemniaki i dużo mąki 

Chociaż kuchnia ukraińska jest w pewnym stopniu podobna do polskiej, to wbrew pozorom mało o niej wiemy. Cechuje ją bogactwo dań i smaków, które zaczerpnęła z lokalnej kultury, ale też kuchni litewskiej, mołdawskiej, tatarskiej, żydowskiej, ormiańskiej, rumuńskiej czy właśnie polskiej. Każdy kojarzy barszcz ukraiński lub pierogi, ale czy wiecie, czym są czebureki, gdzie zajadają się czekoladownikiem (we Lwowie!) albo że barszcz na Ukrainie bywa… zielony?

Potrawy ukraińskie często są bogato przyprawione (wielbiciele czosnku będą zadowoleni), mączne i mięsne, bazują na kaszach lub ziemniakach oraz świeżych produktach sezonowych. Tradycyjny jadłospis różni się też oczywiście w zależności od regionu. Lwów to wpływy polskie i żydowskie, Krym rosyjskie lub tatarskie, a Bukowinie bliżej do zawartości talerzy w Rumunii.

Warenyky, pielmieni, czebureki - panteon pierogów po ukraińsku!

Warenyky, pielmieni, czebureki - panteon pierogów po ukraińsku!Warenyky, pielmieni, czebureki - panteon pierogów po ukraińsku! Pixabay

Wareniki czy warenyky to tradycyjne ukraińskie pierogi w kształcie półksiężyca, które przyrządzane są z różnymi dodatkami: mięsem, ziemniakami, serem, kaszą, grzybami lub owocami. Najpopularniejsza opcja na słodko to pierogi z wiśniami. Wareniki serwuje się ze śmietaną lub omastą, czyli skwarkami smażonymi na smalcu lub cebulą podsmażoną na oleju.

Wypróbuj nasz przepis na wareniki z farszem z ziemniaków i kapusty kiszonej >>

Wareniki, solanka i sało. Kuchnia ukraińska to bogactwo smaków, które warto poznać!Wareniki, solanka i sało. Kuchnia ukraińska to bogactwo smaków, które warto poznać! Shutterstock

Pielmieni, które już dawno znalazły miejsce w moim sercu, to okrągłe pierożki nadziewane mielonym mięsem. Najczęściej jest to mieszanka wieprzowiny i wołowiny, ale może to również być baranina lub jagnięcina. Wyjątkowość tych małych pierożków polega między innymi na tym, że w środku poza mięsnym farszem znajduje się również rosół. Zwyczaj nakazuje, by pielmieni wkładać w całości do ust (stąd niewielkie rozmiary), co pozwala delektować się ich smakiem w pełni. Serwowane są w gorącym bulionie lub z masłem, kwaśną śmietaną i pieprzem.

Wypróbuj nasz przepis na Pielmieni czyli ukraińskie pierożki z mięsem >>

Warenyky, pielmieni, czebureki - panteon pierogów po ukraińsku!Warenyky, pielmieni, czebureki - panteon pierogów po ukraińsku! Photo by Leonid Danilov from Pexels



Czebureki to duże pierogi z chrupiącą, rumianą skórką. Ciasto faszeruje się surowym, raczej tłustym, drobno pokrojonym mięsem. Zwykle jest to baranina, cielęcina lub wieprzowina, a pierogi smaży na głębokim tłuszczu. Można je serwować np. z sosem czosnkowym.

Wypróbuj nasz przepis na czebureki czyli smażone pierogi ukraińskie >>

Warenyky, pielmieni, czebureki - panteon pierogów po ukraińsku!Warenyky, pielmieni, czebureki - panteon pierogów po ukraińsku! Shutterstock

Zupy ukraińskie - barszcz, juszka, solanka i kapuśniak zaporoski

Barszcz ukraiński, czyli zapewne pierwsza zupa, o której pomyślimy w kontekście naszych sąsiadów zza wschodniej granicy, nie przypomina polskiego barszczu. Do przygotowania ukraińskiej wersji oprócz buraków używane jest: tłuste mięso, pomidory, fasola, kapusta, czerwona papryka, sało i czosnek. Na koniec zupę wykańcza się śmietaną i koperkiem. Czasem jako dodatek pojawiają się drożdżowe pampuszki (bułeczki). Barszcz jada się w Ukrainie również w wersji zielonej, a więc bez buraczków, ale z botwinką, szczawiem i jajkiem.

Wypróbuj nasz przepis na barszcz ukraiński >>

Zupy ukraińskie - barszcz, juszka, solanka i kapuśniak zaporoski!Zupy ukraińskie - barszcz, juszka, solanka i kapuśniak zaporoski! Photo by Polina Tankilevitch from Pexels

Solanka ukraińska (solianka) to również niezwykle popularna zupa, której podstawą jest tłusty wywar mięsny (rybny lub grzybowy) z przecierem pomidorowym i z dodatkiem mięsa oraz warzyw. Ma słony i kwaskowo-pikantny smak. Solankę zakwasza się wodą z ogórków kiszonych, kwasem chlebowym czy cytryną. Lubiana jest też juszka, czyli zupa rybna (z rybą słodkowodną) z dużą ilością warzyw.

Wypróbuj nasz przepis na soliankę, czyli ukraińską zupę z mięsem i ogórkami kiszonymi >>

Nie zapominajmy oczywiście o kapuśniaku! Ten zaporoski to pozycja rozgrzewająca, ale też bardzo sycąca. Zupa bazuje na kiszonej kapuście, gotowanej na wywarze z wędzonego boczku lub z żeberek. Kapuśniak zwykle podaje się z chlebem lub ziemniakami.

Zupy ukraińskie - barszcz, juszka, solanka i kapuśniak zaporoski!Zupy ukraińskie - barszcz, juszka, solanka i kapuśniak zaporoski! Shutterstock

Ukraińskie słodkości - od sernika po czekoladownik

Ukraińskie przepisy na słodycze często są połączeniem maku, bakalii i miodu. Taka właśnie jest bardzo dobrze znana w Polsce kutia - pszenica, mak i bakalie połączone miodem. Również w Ukrainie serwowana jest w okresie świątecznym. Inne znane u nas ukraińskie wypieki to chleb korowaj, który w Polsce występuje jako chleb weselny bądź kołacz, oraz sękacz, czyli wyrabiane, pieczone ciasto biszkoptowe.  

Ukraińskie słodkości - od sernika po czekoladownikUkraińskie słodkości - od sernika po czekoladownik Shutterstock

Jeśli lubicie zaczynać dzień od czegoś słodkiego, to pozycją dla was jest ukraiński sernik, który bywa daniem w menu… śniadaniowym. Jest raczej budyniowy niż serowy, a za sprawą gruboziarnistej mąki pszennej (semoliny) ciasto ma zbitą, ścisłą konsystencję. Serwuje się go z polewą czekoladową lub dżemem. Wielbicielom słodkości może się również spodobać lwowski czekoladownik, czyli placek czekoladowy przekładany kremem śmietanowym i wiśniami. 

Placki i placuszki są zresztą popularnym deserem w Ukrainie. Słodkie, twarogowe syrnyki,  czyli smażone placuszki z białego sera, serwuje się z dodatkiem dżemu lub marmolady. Ukraińskie młynci to pulchne naleśniki. W wersji na słodko podaje je się z serem lub dżemem.

Wypróbuj nasz przepis na młynci z mięsem mielonym, cebulą i ziemniakami >>

Wypróbuj nasz przepis na słodkie syrniki >>

Ukraińskie słodkości - od sernika po czekoladownikUkraińskie słodkości - od sernika po czekoladownik Shutterstock

A jeśli mówimy o młynci, to nie można nie wspomnieć o blinach, czyli naleśnikach drożdżowych z mąką pszenno-gryczaną lub żytnio-gryczaną. W wersji na słodko spotkacie je w entourage'u konfitury.  

Od banusza po kozacki kulisz

Placki w Ukrainie to nie tylko desery. Deruny, czyli placki ziemniaczane z dodatkiem cebuli, po usmażeniu zapieka się w mleku, śmietanie lub z duszonymi grzybami. Tradycyjnie serwowane są na niedzielne śniadania lub kolacje. 

Banosz lub banusz to potrawa przyrządzana z kaszy kukurydzianej gotowanej na śmietanie z mlekiem, cukrem i solą. Przed podaniem okrasza się ją bryndzą i skwarkami. Brzmi jak zabójstwo dla wątroby? Możliwe, ale za to, jakie to smaczne!

Od banusza po kozacki kulisz!Od banusza po kozacki kulisz! Shutterstock

Wśród moich obiadowych faworytów jest kotlet po kijowsku serwowany z masłem i śmietaną. Zawijany filet drobiowy skrywa masło i koperek. Na polskich stołach pojawia się pod nazwą de volaille. Niech francuska nazwa was nie zmyli, bo danie zdecydowanie pochodzi z Ukrainy.

Zobacz przepis na kotlet po kijowsku >>

Od banusza po kozacki kulisz!Od banusza po kozacki kulisz! Shutterstock

Na wzmiankę zasługuje również kulisz kozacki, który nazwę zawdzięcza swojej popularności wśród Kozaków. To jednogarnkowe danie, pomimo że bazuje na kaszy (proso, jęczmienna, jaglana, kukurydziana), zdecydowanie nie należy do lekkich. Kozacy jedli tłusto - posiłki musiały być wypełnione mięsem i pożywne. Tego też powinniście spodziewać się po kuliszu. W ideale powinno przygotowywać się go w kociołku zawieszonym nad ogniskiem, ale oczywiście jeśli nie macie takiej możliwości, to nic straconego, kuchenka indukcyjna w zupełności wystarczy. Danie układa się na talerzu w formie kulek. Poza kaszą kulisz ma w swoim składzie tłuste mięso, jak np. wieprzowinę, boczek lub słoninę, oraz warzywa. Słonina, czyli sało, to zresztą najpopularniejsza ukraińska przystawka. Bywa wędzona lub peklowana. Serwuje się ją jako przekąskę do alkoholu. Kroi się ją na cienkie plasterki, a czasem podaje w towarzystwie ogórków kiszonych, cebuli lub bużeniny, czyli pieczonej wieprzowiny na zimno.

Warto też spróbować gołąbków w wersji przyrządzanej przez naszych sąsiadów ze wschodu. Na Ukrainie w obgotowane liście kapusty zamiast mięsa i ryżu zawija się ziemniaki z kaszą gryczaną. Całość serwuje się z sosem pomidorowym.

Wypróbuj nasz przepis na gołąbki ukraińskie >>

Winegret!  

Kuchnia ukraińska to nie tylko tłuste mięsa i placki. Polacy mają swoją sałatkę warzywną (ileż lat opierałam się jej urokowi, by wreszcie przepaść z kretesem), której nie może zabraknąć na imieninach i w święta, Ukraińcy uwielbiają za to sałatkę winegret. Jej dwa podstawowe składniki to ugotowane buraki i kiszone lub konserwowe ogórki. Do tego dodaje się gotowane ziemniaki, zielony groszek, marchewkę i cebulę. Całość miesza się z octem bądź wodą z ogórków kiszonych i olejem słonecznikowym.

Wypróbuj nasz przepis na sałatkę winegret >>

Sałatka winegretSałatka winegret Shutterstock

A jeśli macie ochotę na sałatkę, która z powodzeniem zastąpi obiad, to zdecydowanie sprawdzi się warstwowa sałatka kijowska. Znajdziecie w niej bezwstydnie dużo gotowanych jajek, sporą porcję tuńczyka, pokaźną dawkę żółtego sera, dużo cebuli i cóż - majonezu też nikt nie żałował, tworząc ten przepis.

Wypróbuj nasz przepis na sałatkę kijowską >>

A wszystko to możecie popić kwasem chlebowym, który w ukraińskich domach wytwarzany jest od stuleci. Jest tak popularny, że bywa sprzedawany na ulicy prosto z beczki.

Zakwas chlebowyZakwas chlebowy Shutterstock