25 obowiązkowych dań do wypróbowania w maju

Mg
W maju pojawiają się pierwsze, długo wyczekiwane wiosenne warzywa i owoce. Szparagi, świeży szpinak, rabarbar, truskawki - to nimi będziemy się teraz delektować. Koniecznie wypróbujcie te przepisy!
Fot. Małgorzata Dzięgielewska Fot. Małgorzata Dzięgielewska

25 obowiązkowych dań do wypróbowania w maju

W maju pojawiają się pierwsze, długo wyczekiwane wiosenne warzywa i owoce. Szparagi, świeży szpinak, rabarbar, truskawki - to nimi będziemy się teraz delektować. Koniecznie wypróbujcie te przepisy!

Spaghetti z pesto z zielonych szparagów i natki

Składniki:

  • 300 g zielonych szparagów (odłamujemy twarde końce)
  • 60 ml oliwy + odrobina do podania
  • sól i młotkowany pieprz
  • 2-3 garści listków natki pietruszki
  • 2 ząbki czosnku
  • 1 łyżka drobno startej skórki z cytryny
  • 2 łyżki soku z cytryny
  • 10 filecików anchois
  • 40 g tartego parmezanu + garść do podania
  • 400 g spaghetti

Sposób przygotowania:

Szparagi smarujemy odrobiną oliwy, solimy i pieprzymy. Smażymy 8-10 minut na mocno rozgrzanej patelni grillowej. Studzimy, kroimy na kawałki, miksujemy w blenderze z resztą oliwy, natką (trochę listków odkładamy do dekoracji), posiekanym czosnkiem, sokiem i skórką z cytryny, anchois (kilka kawałków odkładamy do dekoracji), parmezanem oraz szczyptą soli i pieprzu do smaku. Gotujemy makaron według instrukcji na opakowaniu - powinien być al dente. Odcedzamy, zachowując szklankę wody z gotowania. Mieszamy makaron z pesto, dolewając po trochu, jeśli trzeba, pozostawioną wodę. Kładziemy na talerze, skrapiamy oliwą, posypujemy wiórkami parmezanu, dekorujemy listkami natki i kawałkami anchois.

1
Fot. Paulina Kolondra (paulinakolondra.pl) Fot. Paulina Kolondra (paulinakolondra.pl)

Focaccia z truskawkami i karmelizowaną cebulą

Składniki:

  • 35 g suszonych drożdży
  • 250 ml ciepłej wody
  • 1 łyżeczka miodu wielokwiatowego
  • 130 ml oliwy
  • 310 g mąki pszennej (typ 550)
  • 1 łyżeczka soli
  • 1 średnia czerwona cebula; pokrojona w piórka
  • 3 łyżeczki octu balsamicznego
  • 2 łyżki miodu gryczanego
  • 120-150 g oczyszczonych truskawek
  • 10 listków melisy
  • gruba sól morska

Sposób przygotowania:

Mieszamy drożdże, wodę i miód wielokwiatowy, odstawiamy na 10 minut, aby drożdże zaczęły pracować. Do rozczynu wlewamy połowę oliwy i mieszamy. Łączymy mąkę z solą, w środku robimy wgłębienie, wlewamy do niego rozczyn, mieszamy. Przekładamy ciasto na blat oprószony mąką i zagniatamy je przez 10 minut. Formujemy z niego kulę, przekładamy do miski wysmarowanej oliwą, z wierzchu również skrapiamy oliwą, przykrywamy i odstawiamy na godzinę. Natłuszczamy oliwą blachę o wymiarach 20 x 30 cm. Równomiernie rozkładamy na niej ciasto. Palcem robimy wgłębienia w cieście, smarujemy je oliwą. Przykrywamy i odstawiamy na 30 minut. Na patelni rozgrzewamy 1 łyżkę oliwy, podsmażamy cebulę, aż zbrązowieje, jakieś 15 minut. Mieszamy z octem i miodem gryczanym, smażymy jeszcze 2 minuty. Studzimy. Rozgrzewamy piekarnik do 230 st. C. Na cieście układamy truskawki pokrojone w plasterki, karmelizowaną cebulę i melisę. Skrapiamy pozostałą oliwą i oprószamy solą. Pieczemy 20 minut na złoty kolor. Lekko studzimy i kroimy w prostokąty.

*Uwaga: Focaccię podajemy na ciepło. Można dodatkowo skropić ją oliwą lub posypać pokruszonym kozim serkiem.

2
Fot. Małgorzata Dzięgielewska Fot. Małgorzata Dzięgielewska

Jogurtowy chłodnik z zielonych szparagów

Składniki:
  • 2 łyżki masła
  • 1 łyżka oliwy
  • 500 g zielonych szparagów (odłamujemy twarde końce)
  • 2-3 cebule
  • 2 pory
  • 1 szklanka jogurtu naturalnego
  • sól
  • pieprz
Sposób przygotowania:
W garnku rozgrzewamy masło z oliwą. Wkładamy pokrojone na kawałki szparagi oraz posiekane cebule i pory, lekko solimy, smażymy 5 minut. Wlewamy litr wody, jeszcze raz doprawiamy solą i pieprzem, gotujemy 15 minut. Studzimy, miksujemy w blenderze z połową szklanki jogurtu. Jeśli trzeba, kolejny raz przyprawiamy do smaku. Schładzamy w lodówce. Przed podaniem skrapiamy chłodnik oliwą i dekorujemy kleksami jogurtu.
3
Fot. Małgorzata Dzięgielewska Fot. Małgorzata Dzięgielewska

Jasne gryczotto ze szpinakiem, pieczarkami i mlekiem kokosowym

Składniki:

  • 2 szklanki niepalonej kaszy gryczanej
  • 1 cebula
  • 3 ząbki czosnku
  • 1 łyżka oliwy lub oleju rzepakowego (np. z Góry św. Wawrzyńca)
  • 300 g pieczarek
  • 2 szklanki bulionu warzywnego lub drobiowego
  • 2 łyżki soku z cytryny (świeżo wyciśniętego)
  • skórka otarta z 1/2 cytryny
  • 2 łyżki octu jabłkowego
  • 400 g świeżych liści szpinaku
  • 2 cebulki dymki
  • 2 łyżki zmielonych orzeszków piniowych
  • sól
  • 1/3 szklanki mleka kokosowego

Sposób przygotowania:

Kaszę płuczemy na sitku pod bieżącą wodą. Posiekane cebulę i czosnek szklimy na oliwie lub oleju. Wrzucamy pokrojone w cieniutkie plasterki pieczarki, smażymy razem przez chwilę. Wsypujemy osączone ziarenka kaszy, smażymy, mieszając, aż pokryją się tłuszczem. Wlewamy szklankę bulionu, dodajemy sok i skórkę z cytryny oraz ocet jabłkowy, mieszamy, gotujemy na malutkim ogniu, aż kasza wchłonie płyn. Wtedy wlewamy drugą szklankę bulionu i gotujemy dalej, mieszając od czasu do czasu, aż ziarenka zmiękną. Łączymy ze szpinakiem i posiekaną dymką, dodajemy orzechy, solimy do smaku. Wlewamy mleko kokosowe, delikatnie mieszamy, aby nie porozgniatać kaszy, i gotujemy jeszcze przez 3-4 minuty.

4
Fot. Natalia Nowak-Bratek Fot. Natalia Nowak-Bratek

Placek drożdżowy z owocami

Składniki:

    Ciasto:
    • 200 ml letniego tłustego mleka
    • 1/3 łyżeczki soli
    • 40 g świeżych drożdży
    • 100 g cukru
    • 500 g ogrzanej mąki pszennej szymanowskiej (typ 480) albo luksusowej (typ 550)
    • 2 łyżki dobrego rumu
    • 150 g masła
    • 5 żółtek + 2 jajka (w temp. pokojowej)
    • 50 g śmietanki 36%
    Owoce:
    • 600 g truskawek lub rabarbaru
    • 3 łyżki cukru trzcinowego
    • skórka otarta z 1/2 cytryny
    • ziarenka z 1 laski wanilii
    Kruszonka:
    • 75 g cukru trzcinowego
    • 100 g mąki
    • 75 g masła
    • szczypta soli

    Sposób przygotowania:

    Łyżkę mleka mocno podgrzewamy i rozpuszczamy w nim sól. Odstawiamy. Drożdże rozpuszczamy w pozostałym letnim mleku, dodajemy łyżeczkę cukru i łyżeczkę mąki, mieszamy. Przykrywamy ściereczką i odstawiamy w ciepłe miejsce (25-28°C), aby drożdże zaczęły pracować. Po około 30 minutach rozczyn powinien trzykrotnie zwiększyć objętość. Masło ucieramy z pozostałym cukrem do białości, następnie dodajemy po jednym żółtku i po jednym całym jajku, wciąż ucierając. Pozostałą ciepłą mąkę przesiewamy przez gęste sito do miski, dodajemy wyrośnięty rozczyn, wyrabiamy ręką. Wlewamy śmietankę, a potem, w dwóch częściach, masę maślano-jajeczną. Wyrabiamy ręką około 20 minut, aż ciasto będzie gładkie i elastyczne. Pod koniec dodajemy łyżkę mleka z solą oraz leciutko ogrzany rum*. Wyrabiamy jeszcze chwilę*. Wyrobione ciasto wkładamy do miski, przykrywamy ściereczką i odstawiamy w ciepłe miejsce do wyrośnięcia (powinno podwoić objętość). Rozgrzewamy piekarnik do 180 st. C. Owoce oczyszczamy i kroimy w plastry lub kawałki, mieszamy z cukrem trzcinowym, odstawiamy na 20-30 minut, aby puściły sok. Wkładamy ciasto do dużej prostokątnej formy wysmarowanej masłem i oprószonej mąką. Następnie odsączamy owoce z nadmiaru płynu, mieszamy ze skórką cytrynową i wanilią. Układamy równomiernie na cieście. Odstawiamy do wyrośnięcia. Robimy kruszonkę: cukier łączymy z mąką i solą. Po kawałeczku dodajemy masło, rozgniatając wszystko, aż powstaną grudki. Posypujemy placek kruszonką. Pieczemy mniej więcej 30 minut.

    Uwagi: *  Należy uważać, aby ciasta nie przegrzać. Nie grozi nam to, jeśli wyrabiamy rękami, ale jeśli używamy robota, trzeba co jakiś czas sprawdzać. Jeśli ciasto robi się za ciepłe, przerywamy na chwilę wyrabianie.

    5
    Fot. Marta Dymek Fot. Marta Dymek

    Azjatycki bulion ze szpinakiem i groszkiem

    Składniki:

    • 2 łyżki oleju
    • 1 mała papryczka chilli
    • 1 ząbek czosnku kawałek świeżego imbiru (3 cm)
    • 2 łodygi trawy cytrynowej
    • 2 liście limonki kaffir
    • 2 łodygi selera naciowego
    • kawałek selera korzeniowego
    • 1 marchewka
    • 2 pory
    • sos sojowy
    • sól
    • 200 g makaronu ryżowego
    • 500 g świeżego szpinaku
    • 1 szklanka wyłuskanego zielonego groszku

    Sposób przygotowania:

    W dużym garnku rozgrzewamy olej, wrzucamy posiekane chilli (usuwamy pestki, jeśli nie lubimy zbyt ostrych potraw) i czosnek, starty imbir (trochę pozostawiamy do dekoracji), trawę cytrynową oraz liście limonki kaffir. Chwilę podsmażamy, dodajemy dokładnie umyte (nieobrane), pokrojone na mniejsze kawałki warzywa. Smażymy 3-5 minut na małym ogniu. Dolewamy 1,5 litra wody i łyżkę sosu sojowego, doprawiamy łyżeczką soli. Gotujemy 1,5 godziny na małym ogniu. W tym czasie przygotowujemy makaron ryżowy zgodnie z instrukcją na opakowaniu. Szpinak przelewamy wrzątkiem na sicie. Gotujemy groszek we wrzącej osolonej wodzie przez 3-4 minuty, odcedzamy i szybko przelewamy zimną wodą. Gotowy bulion cedzimy przez sito, dokładnie odciskając warzywa - to w nich jest najwięcej smaku. Doprawiamy solą i sosem sojowym. Gorący bulion rozlewamy do miseczek, do każdej wkładając po porcji groszku, szpinaku i makaronu ryżowego oraz po kilka wiórków świeżego imbiru.

    Autor: Marta Dymek

    6
    Fot. Marcin Klaban Fot. Marcin Klaban

    Kurczak z warzywami

    (dla 2 osób) 

    Składniki

    • 2 piersi kurczaka
    • 2 ząbki czosnku
    • 2 łyżki oliwy
    • 1 pęczek zielonych szparagów
    • 1 cukinia
    • 2 pomidory
    • sól
    • świeżo mielony pieprz

    Sposób przygotowania

    Mięso myjemy i oczyszczamy z błon. Czosnek siekamy i wrzucamy na patelnię z zimną oliwą. Stawiamy na średnim ogniu. Kiedy tłuszcz zacznie skwierczeć, wkładamy kurczaka i smażymy po 3-4 minuty z każdej strony, aż będzie złocisty. Szparagi kroimy na kawałki o długości 4 cm (twarde końcówki wyrzucamy), cukinię i pomidory - w kostkę. Dorzucamy warzywa do kurczaka, solimy, pieprzymy i dusimy na wolnym ogniu 10-15 minut, aż powstanie sos (warzywa powinny być chrupiące). Podajemy z młodymi ziemniakami oraz sałatą z winegretem.

    7
    Fot. Shutterstock.com/ Eva Gruendemann Fot. Shutterstock.com/ Eva Gruendemann

    Farfalle z cukinią

    Składniki

    • 150 g boczku w plasterkach
    • 2 łyżki oliwy
    • 1 średnia cebula
    • 2 ząbki czosnku
    • 4 duże garści młodego szpinaku
    • 150 ml bulionu warzywnego
    • sól, pieprz
    • gałka muszkatołowa
    • 400 g makaronu farfalle
    • 250 g sera feta

    Sposób przygotowania

    Boczek kroimy na niewielkie kawałki i podsmażamy na oliwie. Kiedy zbrązowieje, wrzucamy pokrojoną w piórka cebulę i podsmażamy na złoty kolor. Dodajemy posiekany czosnek. Chwilę smażymy, wrzucamy opłukany szpinak i podlewamy bulionem. Gotujemy 5 minut, mieszając. Doprawiamy solą, pieprzem i gałką muszkatołową. Makaron gotujemy według przepisu na opakowaniu. Odcedzamy, wrzucamy na patelnię i mieszamy z makaronem. Rozkładamy na talerze, każdą porcję posypujemy pokruszoną fetą.

    8
    Fot. Maia Sobcyak Fot. Maia Sobcyak

    Truskawkowy ryż ze szczyptą masali

    Składniki:

    • filiżanka ryżu jaśminowego
    • łyżeczka oleju migdałowego
    • dwie filiżanki mleka roślinnego; najlepiej migdałowego
    • 1/2 łyżeczki przyprawy do herbaty masala tea
    • niewielka ilość zimnej wody (mniej więcej 1/4 filiżanki)
    • garść świeżych truskawek

    Sposób przygotowania:

    Ryż przepłukać na sicie, podprażyć w garnku na oleju migdałowym na złoty kolor. Zalać mlekiem, dodać przyprawę masala tea i wodę, gotować na niewielkim ogniu, aż ryż wchłonie większość płynu. Garnek z ryżem odstawić pod przykryciem na kilka minut. Truskawki umyć i osuszyć, obrać i pokroić na mniejsze kawałki lub rozgnieść widelcem - dokładnie tak, jak to kiedyś robiły nasze babcie. Na miskę wyłożyć ryż, dodać truskawki i ozdobić jedną przekrojoną wzdłuż razem z szypułką. Serwować na ciepło.

    Autor: Maia Sobczak

    9
    Fot. Marcin Klaban Fot. Marcin Klaban

    Marchew i rzodkiew z kozim serem

    (dla 2 osób)

    Składniki

    • 6 małych (najlepiej młodych) marchewek
    • 1/2 białej rzodkwi lub kalarepki
    • 2 łodygi selera naciowego
    • garść włoskich orzechów
    • 100 g rolady z koziego sera
    • 2 łyżki oleju z pestek dyni
    • 4 łyżki syropu klonowego
    • sól, pieprz

    Sposób przygotowania

    Obraną marchew wrzucamy do rondla z gotującą się wodą, blanszujemy przez 5 minut, odcedzamy i osączamy na papierowym ręczniku. Rzodkiew lub kalarepkę obieramy i kroimy w cienkie plasterki. Selera kroimy na małe kawałeczki. Warzywa układamy na talerzu, posypujemy pokruszonymi w dłoniach orzechami, a na to kładziemy plasterki koziego sera (możemy go również pokruszyć). Skrapiamy olejem z pestek dyni i syropem klonowym, doprawiamy solą i pieprzem.

    Autor Tomek Woźniak

    10
    Fot: Fot:

    Pieczone podudzia z jogurtem pomidorowym

    czas przygotowania: 12 godz.
    czas grillowania: 15 min

    Składniki

    • 8 podudzi z kurczaka

    Marynata:

    • 100 ml oliwy
    • 1/2 pęczka świeżego oregano
    • sok z 1 cytryny
    • 3 posiekane ząbki czosnku
    • 2 łyżki octu z czerwonego wina
    • sól i pieprz do smaku

    Jogurt pomidorowy:

    • 6 pomidorów upieczonych na grillu i obranych ze skórki
    • 500 g jogurtu greckiego
    • 1 ząbek czosnku posiekany
    • sok z cytryny do smaku

    Sposób przygotowania

    Składniki marynaty mieszamy i polewamy nią udka, a następnie odstawiamy na noc do lodówki.
    Udka wyjmujemy 30 minut przed grillowaniem, oczyszczamy z marynaty. Grillujemy 15 minut, obracając. Pomidory rozgniatamy widelcem, mieszamy z jogurtem, czosnkiem oraz sokiem z cytryny. Doprawiamy do smaku. Serwujemy do udek.

    11
    Fot. Marta Dymek Fot. Marta Dymek

    Sałatka ze szpinaku i groszku z kokosem

    Składniki:

    • 1 szklanka wyłuskanego zielonego groszku
    • 1/4 szklanki orzechów nerkowca
    • 2 łyżki wiórków kokosowych
    • 250 g świeżych liści szpinaku
    Dressing:
    • 3 łyżki oleju o delikatnym smaku
    • 3 łyżki syropu z agawy
    • 3 łyżki soku z limonki
    • 2 łyżeczki sosu sojowego
    • chilli i sól do smaku

    Sposób przygotowania:

    Gotujemy groszek we wrzącej osolonej wodzie przez 3-4 minuty, cedzimy i szybko przelewamy zimną wodą - dzięki temu zachowa swój kolor. Orzechy nerkowca prażymy około minuty na mocno rozgrzanej patelni, odkładamy na talerzyk do ostygnięcia. Następnie prażymy wiórki kokosowe (nie dłużej niż pół minuty), studzimy. Przygotowujemy dressing, mieszając dokładnie wszystkie jego składniki. Do dużej miski wrzucamy umyte i osuszone liście szpinaku, groszek, orzechy oraz połowę wiórków. Polewamy dressingiem, delikatnie mieszamy. Danie podajemy posypane pozostałymi wiórkami kokosowymi.

    Autor: Marta Dymek

    12
    Fot. Małgorzata Dzięgielewska Fot. Małgorzata Dzięgielewska

    Tarty orzechowe z truskawkami

    Ciasto:

    • 175 g masła
    • 150 g cukru pudru
    • skórka otarta z 1 cytryny lub pomarańczy
    • 3 żółtka
    • 250 g mąki
    • 1 łyżeczka proszku do pieczenia
    • 150 g zmielonych orzechów laskowych
    • 2 łyżeczki mielonego cynamonu
    • 1 łyżeczka startej gałki muszkatołowej

    Wierzch:

    • 500 g truskawek oczyszczonych i pokrojonych na kawałeczki + kilka całych do dekoracji
    • 70 g cukru trzcinowego
    • 30 g mąki kukurydzianej
    • otarta skórka i sok z 1/2 pomarańczy
    • 1 łyżeczka konfitury z płatków róży (można dać nieco więcej)
    • ziarenka z 1 laski wanilii

    Oraz:

    • 1 jajko
    • cukier puder
    • gęsta kwaśna śmietana

    Sposób przygotowania

    Robimy ciasto: ucieramy masło z cukrem i skórką z cytryny (lub pomarańczy). Kiedy powstanie jasna puszysta masa, kolejno dodajemy żółtka, ucierając. Wsypujemy mąkę z proszkiem do pieczenia, orzechy i przyprawy. Mieszamy mikserem na niskich obrotach, tylko tak długo, aby wszystko się połączyło. Lepimy z ciasta kulę, zawijamy w folię i wkładamy do lodówki na 2 godziny. Ciasto dzielimy na pięć równych części. Cztery z nich rozwałkowujemy do średnicy 15 cm i wykładamy ciastem foremki o takiej samej średnicy (jeśli ciasto się kruszy, wyklejamy nim foremki). Wkładamy na 30 minut do lodówki. Resztę ciasta rozwałkowujemy, kroimy w centymetrowe paski, układamy je na blasze wyściełanej pergaminem i również wkładamy do lodówki. Rozgrzewamy piekarnik do 180°C. Przygotowujemy truskawki: mieszamy je z cukrem, mąką, skórką i sokiem z pomarańczy, konfiturą oraz wanilią. Owoce równomiernie rozkładamy na schłodzonym cieście. Na wierzchu układamy kratkę z pasków ciasta, smarujemy roztrzepanym jajkiem, pieczemy 30-35 minut. Po wyjęciu z piekarnika pozostawiamy ciastka w formie na pół godziny, dopiero potem ostrożnie wyjmujemy. Posypujemy cukrem pudrem, dekorujemy całymi truskawkami, podajemy z kwaśną śmietaną.

    13
    Fot. Małgorzata Dzięgielewska Fot. Małgorzata Dzięgielewska

    Pieczone białe szparagi z pumperniklem i kwaśnym sosem holenderskim

    Składniki:

      Kruszonka z pumpernikla:
      • 2 kromki pumpernikla
      • 1 łyżka stopionego masła
      • sól
      • pieprz
      Kwaśny sos holenderski:
      • 4 łyżki soku z kiszonej kapusty
      • 4 żółtka
      • 1/2 szklanki stopionego masła w temperaturze pokojowej
      • sól
      • pieprz
      Szparagi:
      • 700 g białych szparagów (obranych; z odciętymi twardymi końcówkami)
      • 1 łyżka oliwy

      Sposób przygotowania:

      Robimy kruszonkę: pumpernikiel rozdrabniamy w blenderze, wysypujemy na blachę, skrapiamy stopionym masłem, solimy i pieprzymy. Prażymy 10-15 minut w 190 st. C - na chrupko. Studzimy. Robimy sos: sok z kapusty mieszamy z żółtkami w metalowej misce, którą ustawiamy nad garnkiem z gotującą się wodą i ucieramy, powoli wlewając masło.* Po 8-10 minutach sos powinien być gęsty i kremowy. Zdejmujemy go znad pary, solimy i pieprzymy, ucieramy jeszcze chwilę. Przykrywamy folią, aby nie powstał kożuch, studzimy. Zwiększamy temperaturę piekarnika do 230 st. C. Układamy szparagi na blasze, skrapiamy oliwą, solimy, pieprzymy, pieczemy około 15 minut. Posypujemy kruszonką, podajemy z sosem. * Uwaga: stopione i ostudzone masło wlewamy po łyżce, kolejną porcję dodając, kiedy poprzednia dobrze połączy się z żółtkami - jeśli wlejemy masło naraz, sos się zwarzy.

      14
      Fot. Małgorzata Dzięgielewska Fot. Małgorzata Dzięgielewska

      Pizza z białymi szparagami i kozim serem

      dla 4 osób

      Składniki

      • 300 g mąki (typ 550)
      • sól
      • 1 łyżeczka suszonych drożdży
      • 2 łyżki oliwy + trochę do skropienia
      • 150 g mascarpone
      • skórka otarta z 1 cytryny
      • 75 g startego parmezanu
      • 350 g białych szparagów
      • 150 g miękkiego koziego sera (rolada)
      • 25 g suszonych pomidorów, osączonych z oliwy
      • 2 gałązki rozmarynu
      • 12 czarnych oliwek (bez pestek)
      • gruboziarnista sól morska
      • oliwa

      Sposób przygotowania

      Mieszamy mąkę z łyżeczką soli i drożdżami. Wlewamy 200 ml ciepłej wody oraz oliwę, zagniatamy ciasto. Przykrywamy i pozostawiamy na półtorej godziny w ciepłym miejscu do wyrośnięcia. W tym czasie mieszamy mascarpone ze skórką cytrynową i parmezanem, solimy do smaku. Obieramy szparagi, odcinając twarde końce. Kroimy szparagi wzdłuż w cienkie plastry, najlepiej za pomocą obieraczki do warzyw. Kozi ser kroimy w plasterki, pomidory w kostkę. Obrywamy igiełki rozmarynu. Rozwałkowujemy ciasto do grubości mniej więcej centymetra, układamy na wyściełanej pergaminem blasze. Na cieście rozkładamy masę z mascarpone i parmezanu, na niej kładziemy szparagi i oliwki, lekko solimy. Pieczemy 20 minut w 250°C (bez termoobiegu) na dolnej półce piekarnika. Na 5 minut przed końcem pieczenia rozkładamy na wierzchu pomidory i plastry koziego sera, posypujemy pizzę rozmarynem. Przed podaniem oprószamy solą morską i skrapiamy oliwą.

      15
      Fot. Paulina Kolondra (paulinakolondra.pl) Fot. Paulina Kolondra (paulinakolondra.pl)

      Creme brulée z baileysem i truskawkami

      Składniki:

        Creme brulée:
        • 8 żółtek
        • 100 g cukru
        • 500 ml śmietanki 30%
        • 100 ml likieru baileys
        Truskawki:
        • 900 g truskawek
        • 1 łyżka brązowego cukru
        • 1 laska wanilii

        Sposób przygotowania:

        Rozgrzewamy piekarnik do 150 st. C. Mieszamy żołtka z cukrem*. Mocno podgrzewamy (ale nie zagotowujemy) śmietankę z baileysem, wlewamy do żółtek, mieszając. Przelewamy przez sito do rondelka z dziobkiem. Rozlewamy do sześciu kokilek, ustawiamy je w brytfannie, do której wlewamy gorącą wodę - tak by sięgała do połowy naczynek. Przykrywamy brytfannę folią aluminiową i wstawiamy do piekarnika. Pieczemy około 30 minut. Wyjmujemy kokilki z wody i studzimy. Przygotowujemy truskawki. Połowę kroimy w grube plastry, układamy w żaroodopornej misce, oprószamy cukrem wymieszanym z ziarenkami wanilii. Zawijamy miskę w folię spożywczą, ustawiamy nad garnkiem z gotującą się wodą. Podgrzewamy nad parą przez 30 minut. Studzimy, schładzamy w lodówce, po czym przecedzamy truskawki przez sitko, aby pozyskać sok. Pozostałe oczyszczone truskawki obtaczamy w soku i układamy w kokilkach z creme brulée.

        *Uwaga: Nie ubijamy żółtek - chodzi o to, żeby nie napowietrzać masy. Po wymieszaniu żółtek ze śmietanką i likierem na wierzchu utworzy się piana - trzeba ją delikatnie zdjąć.

        16
        Fot. Agata Jakubowska / AG Fot. Agata Jakubowska / AG

        Szpinak z pieczarkami i serem gorgonzola

        Składniki:

        • 1.4 kg szpinaku
        • 2 ząbki czosnku
        • 250 ml śmietanki
        • 0.5 kg pieczarek
        • 300 g sera gorgonzola

        Sposób przygotowania:

        Sparzony szpinak dusimy na maśle przez 5 min z przeciśniętym przez praskę czosnkiem i odrobiną soli. Dolewamy połowę śmietanki, mieszamy i dusimy jeszcze minutę. Oczyszczone i pokrojone pieczarki podsmażamy na sklarowanym maśle przez 2-3 minuty. W okrągłej formie do ciasta (wysmarowanej masłem) układamy do 1/3 wysokości połowę szpinaku. Następnie kładziemy pieczarki i dajemy kolejną warstwę szpinaku. Umieszczamy 'torcik' na 10 min w piekarniku (180 st.), a na patelni podgrzewamy pokruszony ser z resztą śmietany. Gdy ser się rozpuści, doprawiamy go do smaku solą i pieprzem. Wyjmujemy szpinak z pieca i wysuwamy z formy na półmisek. Polewamy sosem śmietanowo-serowym.

        17
        Fot. Paulina Kolondra (paulinakolondra.pl) Fot. Paulina Kolondra (paulinakolondra.pl)

        Pieczony dżem truskawkowy z lawendą

        Składniki:

          (na 4 słoiki po 250 ml)
          • 1.2 kg oczyszczonych truskawek
          • 1 małe jabłko
          • 850 g cukru
          • 2 płaskie łyżeczki suszonej lawendy jadalnej
          • 60 ml soku z cytryny
          • 1 łyżka miodu wielokwiatowego

          Sposób przygotowania:

          W garnku mieszamy truskawki pokrojone na połówki, obrane i pokrojone w kostkę jabłko, cukier oraz lawendę. Odstawiamy na 2 godziny, aby owoce puściły sok. Mieszamy z sokiem z cytryny i gotujemy na małym ogniu przez 10 minut. Przelewamy owoce wraz z sokiem do dużej formy żaroodpornej (lub do dwóch mniejszych), wstawiamy do piekarnika nagrzanego do 65-70 st. C. Pieczemy 10 godzin, co jakiś czas mieszając, aż dżem się zagęści. Przelewamy do wyparzonych słoików, zakręcamy i wstawiamy do spiżarni.

          18
          Fot. Małgorzata Dzięgielewska Fot. Małgorzata Dzięgielewska

          Łosoś na rzodkwi i zielonych szparagach

          Składniki:
          • 20 zielonych szparagów przyciętych do długości 15 cm i przekrojonych wzdłuż na pół
          • 4 duże białe rzodkwie (obrane) i pokrojone w cienkie plasterki
          • 4 filety z łososia bez skóry (po 150 g każdy; o grubości 2-3 cm)
          • gruboziarnista sól morska i świeżo mielony pieprz
          • 1 nieduża czerwona cebula pokrojona w cienkie plasterki
          • 1 cytryna (sok i cienko obrana skórka pokrojona w paseczki)
          • 3 łyżki posiekanych listków świeżego estragonu
          • oliwa
          Sposób przygotowania:
          Rozgrzewamy piekarnik do 200 st. C. Przygotowujemy 4 kawałki pergaminu (30 x 40 cm), na każdym układamy porcje szparagów i plasterki rzodkwi, a na wierzchu - filety z łososia. Doprawiamy solą i pieprzem. Mieszamy cebulę z 2 łyżkami skórki cytrynowej, estragonem, 2 łyżeczkami oliwy oraz łyżką soku z cytryny i połową łyżeczki soli. Powstałą mieszaninę nakładamy na filety. Zawijamy pergamin ponad przygotowanymi składnikami, tak aby powstały w miarę szczelne paczuszki. Układamy je na blachach (wejdą po dwie na blachę) i pieczemy 11-13 minut*. Po wyjęciu z piekarnika układamy paczuszki na talerzach, otwieramy pergamin, danie skrapiamy po wierzchu niedużą ilością oliwy.
          19
          Fot. Małgorzata Dzięgielewska Fot. Małgorzata Dzięgielewska

          Rabarbar pieczony z rabarbarowymi lodami

          Składniki:

            Lody rabarbarowe:
            • 240 g rabarbaru obranego i pokrojonego w cieniutkie plasterki
            • 200 g cukru
            • 1 cytryna
            • 550 ml kremówki śmietanki
            • 1 laska wanilii
            • 6 żółtek
            Migdały w karmelu:
            • 50 g cukru
            • 1 czubata łyżka płatków migdałowych lub obranych migdałów pokrojonych w cienkie słupki
            Pieczony rabarbar:
            • 500 g rabarbaru obranego i pokrojonego na grube ukośne kawałki
            • 1/2 szklanki cukru
            • 50 ml słodkiego białego wina
            • 1 pomarańcza
            • kawałek (ok. 1 cm) obrany i pokrojony w cieniutkie plasterki imbiru

            Sposób przygotowania:

            Robimy lody: rabarbar przekładamy do rondla, zasypujemy połową cukru, skrapiamy sokiem z cytryny. Podgrzewamy 8 minut, mieszając. Cukier powinien się rozpuścić, a rabarbar rozpaść. Do drugiego rondla wlewamy śmietankę, dodajemy ziarenka wanilii, wrzucamy też pustą laskę. Zagotowujemy na małym ogniu. Zdejmujemy z ognia, usuwamy laskę. Ucieramy żółtka z resztą cukru i powoli - stale miksując - zaparzamy je gorącą śmietanką. Tę masę wlewamy do rondla po śmietance, podgrzewamy, mieszając na malutkim ogniu, aż zgęstnieje i zacznie oblepiać łyżkę (5 minut). Przecieramy przez sitko do miski, dodajemy rabarbar, mieszamy, chłodzimy, a następnie zamrażamy (w maszynce lub w zamrażalniku; jeśli wybieramy drugą opcję, mieszamy masę co 20-30 minut). Przygotowujemy migdały w karmelu: topimy cukier na patelni. Kiedy się skarmelizuje, dodajemy migdały i ostrożnie mieszamy, aby karmel je pokrył. Rozsmarowujemy masę na pergaminie, a gdy zastygnie, łamiemy na kawałki. Przygotowujemy rabarbar: mieszamy go z cukrem, winem, sokiem oraz cieniutko obraną skórką z pomarańczy i imbirem. Rozkładamy płasko w żaroodpornym naczyniu, pieczemy 10-12 minut w 200 st. C. Rabarbar powinien być miękki, ale nie może się rozpadać. Podajemy gorący, kładąc obok każdej porcji kulkę lodów. Deser posypujemy pokruszonymi karmelowymi migdałami.

            20
            Fot. Paulina Kolondra (paulinakolondra.pl) Fot. Paulina Kolondra (paulinakolondra.pl)

            Tarta śmietankowo-bzowa z sorbetem truskawkowym

            Składniki:

              Sorbet:
              • 150 g cukru
              • 90 ml wody
              • szczypta soli
              • 700 g oczyszczonych truskawek
              • 3 łyżki soku z cytryny
              • 1 białko
              Kruche ciasto:
              • 140 g miękkiego masła
              • 60 g cukru szczypta soli
              • 1 laska wanilii
              • 1 jajko
              • 230 g mąki pszennej (typ 480)
              Nadzienie:
              • 6 żółtek
              • skórka otarta z 1 dużej cytryny
              • 1 laska wanilii
              • 160 g drobnego cukru
              • 70-80 ml syropu z kwiatów czarnego bzu (do kupienia np. w Ikei)
              • 1 łyżka mąki ziemniaczanej
              • 500 g gęstej kwaśnej śmietany 22%
              Oraz:
              • kilkanaście oczyszczonych truskawek do dekoracji

              Sposób przygotowania:

              Robimy sorbet. W rondelku podgrzewamy cukier, wodę i sól, tak by cukier się rozpuścił. Studzimy. Truskawki miksujemy razem z sokiem z cytryny i syropem na gładką pulpę. Przecieramy przez sito, by pozbyć się pestek. Przykrywamy przezroczystą folią i wstawiamy do lodówki na całą noc. Zamrażamy w maszynce do lodów* - na ostatnie 3 minuty mrożenia dodajemy białko. Wkładamy w plastikowym pojemniku do zamrażarki. Robimy ciasto. Ucieramy masło, cukier, sól i ziarenka wanilii na jasną, puszystą masę. Zmniejszamy obroty miksera, dodajemy jajko, ucieramy, aż połączy się z masłem. Wsypujemy mąkę i mieszamy. Formujemy z ciasta placek, zawijamy w przezroczystą folię i wkładamy do lodówki na 2 godziny. Rozgrzewamy piekarnik do 200 st. C. Schłodzone ciasto rozwałkowujemy na grubość 4 mm. Wyściełamy dno i brzegi okrągłej formy na tartę, na wierzchu kładziemy pergamin i obciążamy specjalnymi kulkami do pieczenia lub suchą fasolą. Pieczemy 10 minut, zmniejszamy temperaturę do 150 st. C i pieczemy jeszcze 10 minut, aż ciasto zacznie robić się chrupkie. Robimy nadzienie. Ucieramy żółtka z cukrem i ziarenkami wanilii na kogel-mogel. Mieszamy ze skórką cytrynową, syropem z bzu, mąką i śmietaną. Rozgrzewamy piekarnik do 120 st. C. Z ciasta zdejmujemy papier wraz z obciążeniem, wlewamy śmietanowo-jajeczną masę. Pieczemy 40 minut - masa powinna się lekko ściąć, ale w środku pozostać wilgotna. Studzimy. Kroimy tartę na kawałki i podajemy z kulką sorbetu na wierzchu i truskawkami pokrojonymi w plasterki. *Uwaga: Można też wlać schłodzoną masę do plastikowego pojemnika i mieszać co 15 minut. W tym wypadku białko (lekko roztrzepane) łatwiej połączy się z masą. dodajemy je również pod koniec zamrażania.

              21
              Fot. BBS Fot. BBS

              Szpinak z fetą w cieście filo

              Składniki

              • 1 kg świeżego szpinaku
              • 5 dymek
              • 2 pory
              • 5 łyżek koperku
              • 250 g sera feta
              • 2 łyżki kaszki kukurydzianej
              • 1/2 szklanki oliwy
              • sól, pieprz

              Ciasto filo:

              • 1/2 kg mąki
              • 2 szklanki chłodnej wody
              • 2 łyżki oliwy
              • 1 łyżeczka octu
              • 1 łyżeczka soli
              • oliwa do smarowania tortownicy

              Sposób przygotowania

              Szpinak płuczemy w kilku wodach i osączamy na sicie, resztę płynu odciskamy w rękach. Następnie rozkładamy na papierze kuchennym i oprószamy solą. Dymki i pory drobno siekamy i podsmażamy na oliwie, dodajemy szpinak. Smażymy, mieszając, aż cały płyn odparuje. Szpinak odstawiamy do ostygnięcia, dodajemy drobno posiekany koperek, pokrojony na nieduże kawałki ser, kaszkę kukurydzianą, doprawiamy pieprzem. Robimy ciasto. Przesianą mąkę wsypujemy do miski, dodajemy 3/4 potrzebnej ilości wody oraz pozostałe składniki ciasta. Zagniatamy ok. 15 minut, dodając w miarę potrzeby wodę. Po wyrobieniu ciasto powinno być bardzo gęste, jednolite, łatwo odchodzące od rąk. Wyrobione ciasto dzielimy na 6 kul, przykrywamy ściereczką i odkładamy na godzinę. Następnie rozwałkowujemy na długie, wąskie prostokąty i na środku każdego z nich układamy farsz. Zalepiamy brzegi, tworząc rulony, a następnie zwijamy je okrężnie na kształt uśpionych węży. Placki przenosimy na wysmarowane oliwą tortownice. Każdy placek spryskujemy wodą. Pieczemy w piekarniku nagrzanym do 180°C ok. 40-50 minut. Gdy ciasto zacznie się rumienić, jest gotowe do podania. Można je serwować także na zimno.

              22
              Fot. Łukasz Kozyra Fot. Łukasz Kozyra

              Szafranowe naleśniki ze szparagami

              (na 12 naleśników o średnicy 20 cm)

              Naleśniki:

              • 2 jajka
              • 1 szklanka mleka
              • 2 łyżki oliwy lub sklarowanego masła
              • sól
              • 1 szklanka mąki
              • mała szczypta szafranu

              Szparagi:

              • 1-2 pęczki jak najcieńszych zielonych szparagów
              • 150 g sera Taleggio 

              Sos:

              • 1 łyżka masła
              • 1 łyżka mąki
              • 500 ml mleka
              • 100 ml płynnej 18% śmietany
              • sól
              • 3 łyżki natki
              • 3 łyżeczki listków majeranku lub bazylii

              Sposób przygotowania

              Robimy naleśniki: lekko ubijamy jajka, wlewamy mleko, 1/2 szklanki wody, oliwę lub masło, solimy. Dodajemy mąkę, mieszając, aż powstanie gładka masa, którą przelewamy przez sitko. Odstawiamy na 30 minut. Bezpośrednio przed smażeniem dodajemy do ciasta szafran rozprowadzony w łyżeczce gorącej wody. Szparagi przycinamy od dołu, tak aby były trochę krótsze niż średnica naleśników i gotujemy na parze. Ser wkładamy na 15 minut do zamrażalnika, potem ścieramy na drobnej tarce. Robimy sos. Rozpuszczamy masło, dodajemy mąkę i mieszamy, aż zasmażka trochę się zrumieni. Dolewamy wrzące mleko, energicznie mieszając trzepaczką. Dodajemy śmietanę, lekko solimy i trzymamy na małym ogniu 15 minut, często mieszając. Smażymy 12 naleśników, na każdym kładziemy dwie łyżki sera, a na to 6-8 szparagów; zawijamy. Układamy naleśniki w natłuszczonym naczyniu żaroodpornym. Dodajemy do sosu posiekane zioła i smarujemy nim cienko naleśniki, które zapiekamy 10 minut w 200°C. Podajemy na pozostałym sosie.

              23
              Fot. Natalia Nowak-Bratek (krewimleko.wordpress.com)) Fot. Natalia Nowak-Bratek (krewimleko.wordpress.com))

              Ravioloni - duże pierożki z żółtkiem i szpinakiem

              dla 4 osób

              Nadzienie:

              • 500 g liści szpinaku
              • 150 g kremowego serka
              • 150 g ricotty
              • 20 g startego parmezanu
              • szczypta chilli w proszku
              • 4 żółtka

              Oraz:

              • 250 g ciasta makaronowego I lub II
              • sól i pieprz do smaku
              • 50 g masła
              • 8 dużych liści szałwii
              • 50 g startego parmezanu

              Sposób przygotowania

              Robimy nadzienie. Szpinak blanszujemy minutę, cedzimy i dokładnie odciskamy. Studzimy i grubo siekamy. Łączymy z kremowym serkiem, ricottą, parmezanem i chilli. Ciasto rozwałkowujemy na grubość 2 mm. Wycinamy osiem krążków o średnicy 11-12 cm. Bierzemy cztery kawałki ciasta, na środku każdego formujemy krążek z nadzienia, tak by w jego centrum swobodnie zmieściło się żółtko. Ostrożnie układamy żółtko w krążku z farszu - nie może się rozlać! Oprószamy solą i pieprzem. Ciasto wokół nadzienia zwilżamy wodą, delikatnie nakładamy czysty krążek ciasta, dokładnie, ale ostrożnie, sklejamy brzegi (dociskamy je widelcem). Zagotowujemy osoloną wodę w dużym garnku, gotujemy po dwa ravioloni naraz (po 5 minut). Wyławiamy łyżką cedzakową.Na patelni na maśle podsmażamy na chrupko liście szałwii, zdejmujemy je. Pierożki układamy na talerzach, polewamy masłem szałwiowym, posypujemy parmezanem i pokruszoną szałwią.

               

              Rada: Najwygodniej zrobić równy krążek z nadzienia, szprycując je z rękawa cukierniczego. Szprycujemy jedno kółko, do środka wkładamy żółtko i szprycujemy kolejne kółko z nadzienia. Dzięki temu stworzymy wokół żółtka otoczkę na wysokość mniej więcej 1,5 cm.

              Ciasto makaronowe I

              Ciasto makaronowe II

              24
              Fot. Małgorzata Dzięgielewska Fot. Małgorzata Dzięgielewska

              Gulasz jagnięcy z rabarbarem

              Składniki:

              • oliwa
              • 800 g jagnięcego mięsa na gulasz łopatki, karkówki, udźca, a najlepiej mieszanych kawałków
              • 2 posiekane czerwone cebule
              • 6 posiekanych ząbków czosnku
              • 1 łyżka kurkumy
              • sól
              • 1 łyżka czarnego pieprzu utłuczonego w moździerzu
              • ok. 500 ml bulionu (najlepiej ugotowanego na kościach i mięsie jagnięcym - ewentualnie warzywnego albo drobiowego)
              • szczypta nitek szafranu
              • 6 łyżek ostrego czatneju pomidorowego (do kupienia w sklepach z orientalną żywnością; można zastąpić rozgniecionymi pomidorami z puszki - które przyprawimy chilli)
              • 2 łyżki miodu
              • 2 spore garści grubo pokrojonej natki
              • 2 spore garści grubo pokrojonych listków mięty
              • 4-5 kawałków cynamonu (lekko podprażonych na patelni lub w piekarniku)
              • 150 ml soku z limonki
              • 500-700 g obranego i oczyszczonego pokrojonego na 2-3-cm kawałki rabarbaru
              • oliwa
              • 8 daktyli bez pestek

              Sposób przygotowania:

              W szerokim rondlu o grubym dnie rozgrzewamy odrobinę oliwy. Mięso dokładnie płuczemy, osuszamy ręcznikiem papierowym, czyścimy z błon, kroimy w sporą kostkę. Podsmażamy je na oliwie, po pewnym czasie dodając czerwoną cebulę, a na końcu czosnek. Gdy wszystko ładnie się przyrumieni, dodajemy kurkumę, solimy, wsypujemy tłuczony pieprz. Smażymy razem jeszcze około minuty, mieszając. Bulion zagotowujemy i namaczamy w nim szafran. Do mięsa dodajemy czatnej lub przyprawione pomidory, miód, natkę pietruszki, listki mięty oraz cynamon. Wlewamy sok z limonki i bulion z szafranem. Bulionu powinno być tyle, aby ledwo przykrył wszystkie składniki. Dusimy mięso przez 2 godziny pod przykryciem. Dodajemy rabarbar, dusimy jeszcze jakieś 5 minut - nie powinien się rozpaść. Jeśli musimy zamieszać gulasz, robimy to bardzo delikatnie, aby nie zniszczyć kawałków rabarbaru. Na koniec dodajemy daktyle. Uwaga: do przyrządzenia tej potrawy używa się kwaśnych składników - dużej ilości rabarbaru oraz soku z limonki. Kwaśne są też pomidory, jeśli nie użyliśmy czatneju, tylko tych z puszki. Jeśli więc na koniec uznamy, że gulasz jest zbyt kwaśny, dodajemy więcej miodu lub serwujemy go z pilawem z dodatkiem rodzynek. Uwaga: równie smaczny gulasz z rabarbarem wyjdzie z wieprzowiny (czas gotowania potrawy będzie taki sam).

              25