Pij mleko z miodem. Słodkie mleczne przepisy

Magdalena Strzałkowska
Mało kto potrafi się oprzeć słodyczy mleka z miodem. Pokrzepia nas ono w chorobie, ma magiczny dar odpędzania smutku. Kryje też w sobie słodycz ziemi obiecanej, którą nie bez przyczyny nazwano "krainą mlekiem i miodem płynącą"...
Fot. BBS Fot. BBS

Miód i mleko

Po latach niełaski, w jaką popadł za sprawą mnogości słodyczy, dziś na nowo odkrywamy walory miodu. Zbiera się go w najpiękniejszych miesiącach roku - po raz pierwszy między majem a lipcem, kiedy pszczoły spijają nektar z pierwszego kwitnienia, po raz drugi w połowie września. Miód zachowuje własności roślin, z których został zebrany, i pachnie tak jak one - zawiera bowiem składniki olejków eterycznych pochodzące z nektaru.

 

Tysiące lat temu pszczelarze nauczyli się rozpoznawać i doceniać smakowe i lecznicze właściwości poszczególnych miodów. W czasach rzymskich wysoko ceniono ostry miód rozmarynowy, a w Grecji do dziś można kupić miód tymiankowy, opiewany już przez Wergiliusza. W Prowansji zbiera się miód lawendowy - gęsty, biały o upajającym zapachu. Miody z krajów tropikalnych charakteryzuje ostry, intensywny aromat. Polskie miody uchodzą za jedne z lepszych na świecie. Warunki do hodowli pszczół są u nas wprost wymarzone - niezbyt uprzemysłowione rolnictwo sprawia, że pracowite owady mają do dyspozycji ogrom łąk i różnorodność kwiatów. Z ich nektaru powstają miody o różnych właściwościach leczniczych. I tak miód rzepakowy wzmacnia chore serce i układ krążenia, akacjowy jest idealny na podrażniony żołądek, wielokwiatowy, jedzony regularnie, pomaga łatwiej znosić wiosenne alergie, lipowy działa krzepiąco w stanach osłabienia, gryczany jest zalecany przy nieżytach górnych dróg oddechowych, spadziowy niweluje stres, a wrzosowy poleca się przy chorobach nerek.

 

Podczas wakacyjnych wędrówek warto poszukać maleńkich pasiek. Można w nich trafić na niezwykłe, unikatowe miody. Na przykład z mniszka lekarskiego, który jako pierwszy pojawia się w sezonie miodowym, a później ? na bławatkowy, złocistożółty i ostry w smaku, na bardzo słodki koniczynowy czy też łagodny i lekko kwaskowaty malinowy. W górach przy odrobinie szczęś-cia znajdziemy bezkonkurencyjny miód ziołowy, o ciemnożółtej barwie i bardzo intensywnie pachnący.

Pijmy miód, panowie bracia!
Ostatnio do łask wraca też miód pitny, który tak naprawdę jest przodkiem wszystkich napojów wytwarzanych przez człowieka. Słynny antropolog Claude Levi-Strauss twierdził, że gest, którym człowiek po raz pierwszy zmieszał miód z wodą, wyznacza moment przejścia od natury do kultury. Szybko odkryto, że taka mieszanina daje alkoholową fermentację, a stąd już tylko krok do obcowania z boskością...


Polska ma szansę na powrót podbić miodem pitnym Europę. Trunek ten był naszym napojem narodowym od zamierzchłych czasów do połowy XVIII wieku.  Wtedy to wyparły go piwa i zagraniczne likiery, jednak dziś znowu chętnie sięgamy po dawne receptury. Istnieją firmy, które - jak niegdyś - wytwarzają miód zaprawiony sokiem malinowym, czyli tzw. maliniak, lub miód z dodatkiem soku wiśniowego, o brzmiącej z niemiecka nazwie kirsztrang.

 

miód i mlekoFot. BBS

Napój doskonały
Przy "poetyczności" produkcji miodu i mistycznej lekkości pszczół mleko otrzymywane od ociężałych, przeżuwających leniwie krów wydaje się całkowicie banalne. Niesłusznie! Jest to bowiem jedyny napój, który zawiera tyle składników odżywczych, że dorosły człowiek mógłby przez dłuższy czas żywić się tylko nim i chlebem, bez szkody dla swojego zdrowia. Oczywiście mowa tu o "prawdziwym" mleku, a nie pasteryzowanym czy UHT. To ostatnie jest czymś w rodzaju konserwy mlecznej. Poddaje się je działaniu bardzo wysokiej temperatury w bardzo krótkim czasie. Dzięki temu zwiększa się jego trwałość, jednak znika większość witamin, soli mineralnych, oraz, niestety, smak.

Pić albo nie pić...

Żaden z dawnych herosów składających ofiary z mleka nie przypuszczał, że pod koniec drugiego tysiąclecia naszej ery wybuchnie spór, czy w ogóle pić je należy. A tak się właśnie dzieje - jedni twierdzą, że jest niezbędne w diecie, inni, że jest przeznaczone dla młodych zwierząt i ludziom szkodzi.


Istnieją jednak sposoby, aby pogodzić frakcję anty- i promleczną. Nikt bowiem nie podważa dietetycznych zalet kefiru i jogurtu. Nie ma w tym zresztą niczego szczególnie odkrywczego. Jogurt wynaleźli cztery tysiące lat temu starożytni Egipcjanie. Po kilku wiekach znali go już wszyscy mieszkańcy basenu Morza Śródziemnego, stamtąd zaś zawędrował do krajów bałkańskich i na Daleki Wschód. Współcześni historycy żywności podejrzewają, że sędziwy Abraham swoją długowieczność zawdzięczał właś-nie jogurtowi.

 

Jednak dopiero na początku XX wieku naukowcy potwierdzili, że bakterie zawarte w jogurcie działają dobroczynnie na układ pokarmowy i odpornościowy. W tym czasie jogurt sprzedawano w aptekach! Moda na jego picie zaczęła się w latach 20. Prawdziwy przełom nastąpił jednak dopiero 40 lat później. Wtedy to Szwajcarzy po raz pierwszy wyprodukowali słodkie jogurty owocowe. Tak więc niekoniecznie mleko. Można pić jogurt i "być wielkim". A jeśli nie aspirujemy do wielkości na miarę Bogusława Lindy, możemy pić mleko lub jogurt z miodem. Na pewno poczujemy się szczęśliwsi!

Pszczoły potrzebują teraz naszej pomocy. Weź razem z nami udział w działaniach, które poprawiają los zapylaczy w Polsce. Wspólnie będziemy je liczyć i sprawdzimy jak się mają. W prosty sposób możesz pomóc naszym zapylaczom dzięki akcji ADOPTUJ PSZCZOŁĘ, którą wspiera Gazeta.pl!

1
Fot: Shutterstock.com/ Lecin Fot: Shutterstock.com/ Lecin

Mleczny koktajl bananowy

(dla 4 osób)

Składniki

  • 3 dojrzałe banany
  • 2 szklanki mleka
  • 2 łyżki miodu lipowego
  • 1 szklanka pokruszonego lodu
  • otarta gałka muszkatołowa

Sposób przygotowania

Banany miksujemy z mlekiem i miodem przez ok. 2 min. Dodajemy lód i miksujemy jeszcze minutę. Rozlewamy do wysokich szklanek, na wierzchu posypując świeżo otartą gałką muszkatołową.

2
Fot. Marcin Klaban Fot. Marcin Klaban

Błyskawiczna owsianka z owocami i miodem

(dla 1 osoby)

Składniki

  • 3-4 łyżki płatków owsianych
  • 50 ml mleka
  • 3-4 łyżki naturalnego jogurtu
  • garść owoców jagodowych (np. maliny, borówki amerykańskie)
  • 1/2 startego jabłka
  • 3-4 orzechy (nerkowca, włoskie, makadamia) lub migdały
  • 1 łyżka suszonych żurawin (lub rodzynek)
  • 2-3 łyżki miodu

Sposób przygotowania

Płatki owsiane zalewamy mlekiem, przykrywamy  folią spożywczą i odstawiamy na noc do lodówki. Rano, przed podaniem, dodajemy pozostałe składniki. Kto chce, może owsiankę podgrzać,  oczywiście przed dodaniem jogurtu, owoców, bakalii i miodu.

3
Fot. Jacek Ura Fot. Jacek Ura

Sałatka gruszkowa z orzechami i serem

(dla 8 osób)

Sos:

  • 1/3 szklanki octu jabłkowego lub białego octu winnego
  • 1/3 szklanki oleju z pestek winogron
  • 1 duża posiekana szalotka
  • 2 łyżeczki świeżych listków tymianku
  • szczypta soli i pieprzu

Gruszki i sałatka:

  • 3 pęczki świeżego tymianku
  • 4 duże dojrzałe gruszki (razem ponad kilogram) przekrojone na połówki i oczyszczone z gniazd nasiennych
  • 1/4 szklanki płynnego miodu
  • liście z 1 główki sałaty porwane na kawałki
  • 15 dag rukoli
  • 20 dag grubo pokruszonego sera z niebieską pleśnią
  • 1/2 szklanki uprażonych w piekarniku i grubo pokrojonych orzechów laskowych

Sposób przygotowania

Robimy sos, mieszając wszystkie jego składniki. Odstawiamy. Robimy sałatkę. Rozgrzewamy piekarnik do 200 st. Na blasze rozsypujemy listki tymianku, układamy na nich połówki gruszek, stroną przecięcia do dołu. Wierzchy gruszek nacinamy w półcentymetrowych odstępach, w taki sposób, żeby przy ogonku nie rozkrawać ich do końca. Potem spłaszczamy gruszki, aby ich cząstki rozłożyły się jak wachlarz.Skrapiamy owoce miodem, solimy, pieprzymy, pieczemy 15 minut - do miękkości. Wyjmujemy blachę z piekarnika, pozostawiamy na niej gruszki do ostygnięcia na co najmniej godzinę. Sałatę i rukolę wkładamy do miski, polewamy sosem, mieszamy. Na sałacie układamy upieczone gruszki, posypujemy serem i orzechami.

4
Fot. Łukasz Falkowski / AG Fot. Łukasz Falkowski / AG

Gruszki w miodzie z orzechami pekan

(Dla 4 osób)

Składniki

  • 3 gruszki
  • 4 łyżki akacjowego (lub innego) miodu
  • 1 łyżeczka cynamonu
  • garść pokruszonych orzechów pekan (lub włoskich)
  • 1 łyżka masła
  • kawałek dowolnego sera pleśniowego

Sposób przygotowania

Z gruszek usuwamy gniazda nasienne, owoce obieramy i kroimy na ćwiartki. Wrzucamy na rozgrzaną, suchą patelnię teflonową. Gdy owoce zaczną się rumienić, wlewamy miód i wsypujemy cynamon. Kiedy miód zacznie się karmelizować, zdejmujemy patelnię z ognia, dodajemy orzechy i masło. Potrząsamy patelnią, aby gruszki równomiernie pokryły się sosem. Podajemy na gorąco, jako dodatek do sera pleśniowego.

5
Fot. BBS Fot. BBS

Pieczony camembert z czosnkiem i sosem miodowo-musztardowym

dla 1 osoby

Składniki

  • 1 camembert o wadze 250 g (wybieramy serek w drewnianym pudełeczku, np. Coeur de Lion lub Le Rustique)
  • 1 ząbek ( pokrojony w cienkie słupki) czosnku
  • 1 łyżka  miodu
  • 1 łyżeczka  musztardy
  • 2 łyżki  białego wytrawnego wina

Sposób przygotowania

Rozgrzewamy piekarnik do temp. 180 st. Wyjmujemy camembert  z pudełka, usuwamy papier, a potem wkładamy serek z powrotem do pudełka. Powierzchnię camemberta kilkakrotnie nakłuwamy wykałaczką, w dziurki wciskamy czosnek. W miseczce mieszamy miód z musztardą i winem, polewamy ser. Układamy (w pudełeczku) na blasze, pieczemy 10 minut. Podajemy z bagietką, którą zanurzamy w stopionym serze.

6
SHUTTERSTOCK SHUTTERSTOCK

Kurczak pieczony w miodzie

Składniki

  • 2 łyżki miodu
  • 4 łyżki masła klarowanego
  • 1 kurczak ok. 1,3 kg
  • sól
  • 1 łyżka zmielonych orzechów włoskich
  • 1/2 łyżeczki tymianku

Sposób przygotowania

Miód i dwie łyżki masła podgrzewamy w rondelku, aż się dokładnie połączą (nie gotujemy!). Umytego kurczaka nacieramy solą z zewnątrz i od środka. Naczynie do zapiekania smarujemy pozostałym masłem, wkładamy kurczaka. Pieczemy 50 minut w 180 st., co jakiś czas odwracając tuszkę. Polewamy ją miodem wymieszanym z masłem, posypujemy orzechami i tymiankiem. Pieczemy jeszcze 10 minut.

7
Fot. Natalia Nowak-Bratek Fot. Natalia Nowak-Bratek

Schab z miodem i sokiem pomarańczowym

(dla 6 osób)

Składniki

  • kawałek (1 kg) schabu bez kości
  • sól
  • pieprz
  • 1/4 szklanki miodu
  • 1/2 łyżeczki tymianku
  • 2 łyżki soku pomarańczowego
  • 2 łyżki oliwy
  • 1/2 szklanki bulionu z kurczaka

Sposób przygotowania

Rozgrzewamy piekarnik do 190 st. Mięso nacieramy solą i pieprzem, układamy w brytfannie. W miseczce mieszamy miód z sokiem, oliwą i tymiankiem, polewamy mięso. Do brytfanny wlewamy bulion. W najgrubszą część schabu wbijamy termometr kuchenny, pieczemy, aż temperatura wewnątrz mięsa wyniesie 65-66 st. Trwa to od 45 minut do godziny. Podczas pieczenia co jakiś czas polewamy mięso powstającym sosem. Schab wyjmujemy, zawijamy w folię aluminiową i pozostawiamy, aby soki równomiernie się w nim rozłożyły. Sos z pieczenia cedzimy i redukujemy, aż nieco zgęstnieje. Podajemy do schabu.

8
SHUTTERSTOCK SHUTTERSTOCK

Dżem morelowy z miodem

Składniki

  • 1 kg dojrzałych, ale nie miękkich moreli
  • 100 ml miodu
  • 200 ml wody
  • 300 g cukru żelującego 2:1

Sposób przygotowania

Morele myjemy, przekrawamy na pół i usuwamy pestki. Podgrzewamy miód z 200 ml wody. Gdy płyn się zagotuje, dodajemy morele i ponownie doprowadzamy do wrzenia. Owoce odcedzamy, a do płynu dodajemy cukier i gotujemy 5 minut, aż się rozpuści, a syrop zgęstnieje. Dodajemy morele, delikatnie mieszając, gotujemy jeszcze chwilę. Gorący dżem przekładamy do wyparzonych słoików, zakręcamy je.

9
Fot. Shutterstock/Jill Chen Fot. Shutterstock/Jill Chen

Muffiny z otrębami

na 12 sztuk

Składniki

  • 225 g mąki pszennej pełnoziarnistej
  • 1 łyżeczka proszku do pieczenia
  • 1/2 łyżeczki soli
  • 75 g otrąb pszennych lub owsianych
  • 185 g suszonych żurawin amerykańskich
  • 90 g masła
  • 4 łyżki miodu
  • 2 jajka
  • 250 ml jogurtu naturalnego

Sposób przygotowania

Rozgrzewamy piekarnik do 210 st. Formę do muffinek wykładamy papilotkami. Do miski przesiewamy mąkę, proszek do pieczenia i sól. Dodajemy otręby i żurawiny, mieszamy, robimy w środku dołek. Masło i miód podgrzewamy w rondelku na małym ogniu, mieszając, aż składniki się połączą. Jajka łączymy z jogurtem. Do dołka w mieszaninie suchych składników wlewamy masło z miodem i jajka z jogurtem. Szybko mieszamy łyżką - ciasto powinno być grudkowate. Zagłębienia w formie wypełniamy do 3/4 wysokości. Pieczemy 20 minut. Pozostawiamy muffinki w foremkach na 5 minut, potem delikatnie wyjmujemy. Podajemy na ciepło lub na zimno z masłem.

10
fot. Shutterstock fot. Shutterstock

Miodowe ciasto z sosem toffi

Ciasto:

  • 3 łyżki oleju + dodatkowy do wysmarowania formy
  • 450 g miodu
  • 1 szklanka cukru
  • 4 duże jajka
  • 1 łyżka mielonego ziela angielskiego
  • 4 szklanki mąki
  • 3 łyżeczki proszku do pieczenia

Sos:

  • 1 szklanka cukru
  • 1/4 szklanki wody
  • 1 szklanka podgrzanej 36-proc., śmietanki
  • 1/2 łyżeczki soli

Sposób przygotowania

Robimy ciasto. Rozgrzewamy piekarnik do 180 st.. Natłuszczamy formę do ciasta z kominkiem. Miód podgrzewamy, ale nie zagotowujemy! Ucieramy cukier z jajkami przez 20 minut, aż powstanie blada jednolita masa. Mieszamy z olejem. Przesiewamy ziele angielskie, mąkę i proszek do pieczenia, wsypujemy do jajek i dokładnie mieszamy. Łączymy z miodem. Wlewamy ciasto do przygotowanej formy i pieczemy ok. godziny. Studzimy przez 10 minut i wyjmujemy z formy. Robimy sos toffi. Na patelni karmelizujemy cukier z wodą, nie mieszamy, bo karmel się skrystalizuje! Zdejmujemy z ognia, kiedy karmel będzie miał ładny kasztanowy kolor. Ostrożnie wlewamy ciepłą śmietankę, energicznie mieszając. Stawiamy patelnię z powrotem na palniku i podgrzewamy, aż sos stanie się jednolity i gęsty. Doprawiamy solą. Ciasto podajemy polane sosem toffi.

11
Więcej na ten temat: desery, kolacja, miód, mleko, śniadanie