1. Andaluzyjskie ajo blanco, czyli chłodnik czosnkowo-migdałowy

Andaluzyjskie ajo blanco, czyli chłodnik czosnkowo-migdałowyAndaluzyjskie ajo blanco, czyli chłodnik czosnkowo-migdałowy Katarzyna Bartoszewska-Poneta, Katarzyna Januszewska, Tomasz Poneta

Dla 4-6 osób
Przygotowanie: 15 minut
Schładzanie: 4 godziny

350 g miąższu chleba pszennego bez skórki
300 g migdałów bez skórki
4-5 ząbków obranego czosnku 
180 ml oliwy 
5 łyżek winnego octu (najlepiej cherry) 
sól i biały pieprz do smaku
winogrona do podania
różowy pieprz do dekoracji

Chleb moczymy w małej ilości zimnej wody, pozostawiamy na kilka minut. Migdały miksujemy na pył. Dodajemy czosnek, oliwę i ocet, blendujemy na gładką masę. Miksujemy ją z namoczonym chlebem, wlewając stopniowo około litra zimnej wody. Doprawiamy solą i białym pieprzem, wstawiamy do lodówki na co najmniej 4 godziny. Podajemy z połówkami winogron, oprószone różowym pieprzem.

2. Chłodnik z kiszonych buraków

Chłodnik z kiszonych burakówChłodnik z kiszonych buraków Dominika Wójciak

Dla 4 osób
Przygotowanie: 10 minut
Oczekiwanie: do 3 tygodni

500 g buraków
2 ząbki czosnku
500 ml kefiru
świeży chrzan (kawałek 
o długości 4 cm)
łyżka soli
1/2 łyżeczki 
mielonej kolendry
1/2 łyżeczki 
mielonego kminu

Buraki obieramy i kroimy w kostkę. Wkładamy do słoja razem z czosnkiem, chrzanem i przyprawami. Zalewamy kefirem i zakręcamy słoik. Odstawiamy do fermentacji w temperaturze pokojowej 
na 2-3 tygodnie. Słoik ustawiamy na podstawce, bo kiszonka może wyciec spod pokrywy.
Kiedy buraki są ukiszone (im dłużej trwa fermentacja, tym intensywniejszy będzie smak zupy), wyjmujemy czosnek i chrzan i miksujemy kiszonkę na chłodnik.
(przepis Dominika Wójciak)

3. Chłodnik z cukinii

Chłodnik z cukinii z ziołamiChłodnik z cukinii z ziołami Jacek Ura

Dla 4 osób
Przygotowanie: ok. 30 minut
Schładzanie: 2 godziny 

2 łyżki oliwy
2 szalotki
2 ząbki czosnku
3 obrane i pokrojone w kostkę ziemniaki
1 kg młodych cukinii (nieobrane, pokrojone w kosteczkę)
litr bulionu (warzywnego lub drobiowego)
5 łyżek posiekanej melisy
3 łyżki posiekanej natki pietruszki lub trybuli
sok z cytryny
240 ml kefiru (zsiadłego mleka albo maślanki)
cukier
sól
pieprz

W garnku rozgrzewamy oliwę, wrzucamy posiekane szalotki i czosnek, ziemniaki oraz cukinię. Wlewamy gorący bulion, gotujemy 10 minut. Wrzucamy melisę i natkę – łyżkę ziół zostawiamy do przybrania zupy. Gotujemy jeszcze 5 minut. Miksujemy zupę na gładki krem, przyprawiamy do smaku solą, pieprzem, cukrem i sokiem z cytryny. Studzimy zupę, wstawiamy garnek na 2 godz. do lodówki, a potem mieszamy z kefirem (maślanką lub zsiadłym mlekiem). Chłodnik podajemy posypany posiekaną melisą lub natką.

4. Chłodnik ogórkowy z orzechami

Chłodnik ogórkowy z orzechami włoskimiChłodnik ogórkowy z orzechami włoskimi Marcin Urban

Dla 2-3 osób
Przygotowanie: 20 minut
Schładzanie: 2-3 godziny

2 świeże ogórki 
300 ml jogurtu greckiego
300 ml bulionu drobiowego (albo 300 ml maślanki)
2 łyżki oleju z orzechów włoskich
2 ząbki czosnku
pęczek koperku
100 g orzechów włoskich
pieprz świeżo mielony
szczypta soli (opcjonalnie)


Ogórki obieramy, kroimy w kostkę, przekładamy do miski. Jogurt mieszamy z bulionem drobiowym (albo z maślanką), olejem z orzechów, przeciśniętym przez praskę czosnkiem i posiekanym koperkiem. Dodajemy ogórki, doprawiamy pieprzem, solą (opcjonalnie) i mieszamy. Chłodnik wstawiamy do lodówki na 2-3 godziny. Orzechy prażymy na suchej patelni, studzimy i grubo siekamy. Chłodnik podajemy z orzechami, udekorowany koperkiem.

5. Chłodnik szparagowy

Chłodnik szparagowyChłodnik szparagowy Fot. Agata Jakubowska/AG

Dla 4 osób
Przygotowanie: 60 minut
Oczekiwanie: 30 minut

30 ml oliwy 
2 cebule   
3 obrane ziemniaki    
2 ząbki czosnku     
1 l bulionu warzywnego
pęczek zielonych szparagów   
100 ml śmietanki 30-proc.   
sól, świeżo mielony pieprz 
150 ml jogurtu greckiego    
pół cytryny

W garnku na rozgrzanej oliwie szklimy pokrojone w kostkę cebule, dodajemy ziemniaki, czosnek. Zalewamy bulionem, gotujemy, aż ziemniaki będą miękkie. Szparagi myjemy, odcinamy końce (z kwiatostanem), resztę szparagów gotujemy w bulionie 10 minut. Miksujemy i przecieramy przez sitko. Do kremu dodajemy pokrojone końce szparagów, śmietankę, sól, pieprz i sok z cytryny. Zagotowujemy, chłodzimy. Chłodnik podajemy z jogurtem i skórką otartą z cytryny.

6. Chłodnik litewski z botwiny i ogórków małosolnych

Chłodnik litewski z botwinki i ogórków małosolnychChłodnik litewski z botwinki i ogórków małosolnych Fot. Agata Jakubowska/AG


Dla 4 osób
Przygotowanie: 30 minut
Schładzanie: 12 godzin

pęczek botwinki 
4 łyżeczki cukru 
sól 
2 cytryny 
4 małosolne ogórki 
długi ogórek  
po pół pęczka rzodkiewki, koperku i szczypiorku  
ząbek czosnku 
400 ml gęstego jogurtu naturalnego  
pieprz

Botwinkę myjemy, liście z łodygami kroimy na małe kawałki, buraczki obieramy, kroimy w kostkę. Botwinkę wkładamy do małej ilości gotującej się wody, dodajemy połowę cukru, sól. Gotujemy 5 minut, zakwaszamy sokiem z cytryn, odstawiamy z ognia i studzimy. Dodajemy pokrojone w kostkę ogórki i rzodkiewki, posiekany koper i szczypiorek, zmiażdżony czosnek. Dolewamy jogurt, mieszamy, doprawiamy solą, pieprzem i resztą cukru. Odstawiamy do lodówki na 12 godzi. Podajemy z jajkiem ugotowanym na twardo lub awokado.

7. Wegański chłodnik ogórkowo-ziołowy z prażoną cieciorką

Chłodnik wegański z prażoną cieciorkąChłodnik wegański z prażoną cieciorką Fot. Agata Jakubowska/AG

Dla 4 osób
Przygotowanie: 20 minut
Schładzanie: 60 minut

3 ogórki   
50 ml pasty sezamowej - tahina   
sok z cytryny   
30 ml oliwy 
po pół pęczka koperku, natki pietruszki i bazylii
2 ząbki czosnku    
sól morska, pieprz cayenne
340 g cieciorki (puszka)   
płaska łyżeczka kminu rzymskiego

Ogórki obieramy, kroimy w kostkę dodajemy tahini, sok z cytryny, oliwę, koperek, natkę, bazylię i czosnek. Wszystko miksujemy, przecieramy przez sitko o małych oczkach, doprawiamy solą i pieprzem. (ew. dolewamy trochę przegotowanej wody). Odstawiamy do lodówki na godzinę. Odsączoną i osuszoną cieciorkę wysypujemy na blachę wyłożoną papierem pergaminowym, skrapiamy oliwą, posypujemy solą i kminem rzymskim. Pieczemy 15 minut w piekarniku nagrzanym do 150 st., aż cieciorka się zrumieni. Chłodnik podajemy posypany cieciorką i posiekanymi ziołami. 

8. Gazpacho z arbuzem

Gazpacho z arbuzemGazpacho z arbuzem Dominika Wojciak


Dla 6 osób
Przygotowanie: 15 minut
Schładzanie; 30 minut

1 i 1/2 kg pomidorów, najlepiej malinowych
800 g miąższu arbuza (bez pestek)
mała, młoda cebula
garść natki kolendry z gałązkami
50 g czarnych oliwek
Dodatki:
czerwona papryka
4 ogórki gruntowe 
2 ząbki czosnku
120 ml oliwy 
60 ml octu z czerwonego wina
ok. 1/2 łyżeczki płatków chili
sól

Pomidory parzymy wrzątkiem, obieramy. Arbuz dzielimy na kawałki, usuwamy pestki. Cebulę obieramy, kroimy w ćwiartki. Paprykę oczyszczamy z gniazda nasiennego, kroimy w kawałki. Ogórki obieramy. Dwa ogórki, pomidory, arbuz, paprykę i cebulę miksujemy z kolendrą, czosnkiem, oliwą, octem i płatkami chili. Przyprawiamy solą. Chłodzimy minimum 30 minut (im chłodniejsza zupa, tym lepsza!). Pozostałe ogórki i oliwki siekamy, posypujemy nimi gazpacho. Chłodnik możemy także udekorować pomidorkami koktajlowymi.
(przepis Dominika Wójciak)

>>>Chcesz spróbować mleka dromadera? Wybierz się na Dolny Śląsk

9. Chłodnik z karczocha i zielonych pomidorów

Chłodnik z karczocha i zielonych pomidorówChłodnik z karczocha i zielonych pomidorów Małgorzata Dzięgielewska

Dla 4-6 osób
Przygotowanie: ok. 1,5 godziny
Schładzanie: 2 godziny

karczoch
700 g zielonych pomidorów
60 ml oliwy
cebula
dymka 
pół zielonej papryki
125 ml śmietanki 30-proc.
2 garście żółtych pomidorków koktajlowych
kilka listków świeżego oregano lub majeranku
sól, pieprz

Obrywamy zewnętrzne liście karczocha, odcinamy spód i jedną trzecią góry. Łyżeczką wyjmujemy włókna. Kroimy karczoch w kostkę. Pomidory przekrawamy na pół, pozbywamy się pestek. Miąższ kroimy w kostkę. W rondlu na oliwie przez 10 min, mieszając, podsmażamy drobno posiekane cebulę, dymkę, paprykę i karczocha. Doprawiamy solą i pieprzem. Wrzucamy pomidory, przykrywamy rondel i gotujemy na małym ogniu około godziny. Od czasu do czasu mieszamy. Miksujemy zupę na gładkie purée, przecieramy przez sito i wstawiamy do lodówki na 2 godz. Następnie mieszamy ze schłodzoną śmietanką i 120 ml lodowatej wody. Doprawiamy solą i pieprzem. Rozlewamy chłodnik do miseczek, dekorujemy ćwiartkami żółtych pomidorków, oregano lub majerankiem, skrapiamy oliwą i podajemy.

10. Chłodnik ogórkowo-miętowy

Chłodnik ogórkowo-miętowyChłodnik ogórkowo-miętowy Mateusz Skwarczek / Agencja Gazeta

Dla 4 osób
Przygotowanie: 15 minut 
Schładzanie: ok. 60 minut

2-3 ogórki
200 g sera feta
500 ml jogurtu greckiego
1/3 pęczka mięty
1/2 pęczka koperku
ząbek czosnku 
2-3 łyżki soku z cytryny
sól i pieprz do smaku
Do podania:
pieczywo żytnie
oliwa

Dwa ogórki obieramy, czyścimy z gniazd nasiennych i przekładamy do blendera wraz z połową sera feta, jogurtem greckim, większością mięty i koperku (zostawiamy część do ozdoby), czosnkiem oraz sokiem z cytryny. Doprawiamy solą i pieprzem. Blendujemy na gładką masę. Chłodzimy w lodówce.
Następnie rozlewamy do miseczek i podajemy z tostowanym pieczywem, pokrojonym w kostkę trzecim ogórkiem, pokruszoną pozostałą fetą, oliwą oraz świeżymi ziołami.
(przepis Samar Khanafer)

11. Botwinka na zimno

Botwinka na zimno z przepiórczym jajkiemBotwinka na zimno z przepiórczym jajkiem Bogdan Biały

Dla 4-6 osób
Przygotowanie: 30 minut
Schładzanie: 2-3 godziny

2 pęczki botwinki
cebula
łyżka leju rzepakowego
3-4 ogórki (ok. 200 g)
po pęczku szczypiorku, koperku i rzodkiewki
ząbek czosnku
po 500 ml zsiadłego mleka i jogurtu 
naturalnego
sól
pieprz
8 jajek przepiórczych lub 4 jajka kurze 
ugotowane na twardo

Botwinkę dokładnie myjemy. Buraczki obieramy i ścieramy na tarce o grubych oczkach. Łodygi botwinki siekamy, a liście kroimy w poprzek na cieniutkie paseczki. Cebulę drobno siekamy. W głębokim rondlu o pojemności co najmniej 1 i 1/2 litra rozgrzewamy olej i szklimy na nim cebulę. Dodajemy starte buraczki i podsmażamy pół minuty. Wrzucamy posiekane łodygi botwinki i dusimy kolejne pół minuty. Dodajemy liście i dusimy jeszcze chwilę. Kolejność dodawania składników jest ważna – zaczynamy od najtwardszych części botwiny, a kończymy na najdelikatniejszych. Botwiny nie można też długo dusić, gdyż straci swój naturalny kolor. Dodajemy tyle wody, aby zakrywała botwinkę, zagotowujemy i odstawiamy do ostygnięcia (najlepiej, by garnek stał w kąpieli z lodowatej wody). Ogórki obieramy, przekrawamy wzdłuż na pół. Jeśli nasiona są duże, usuwamy je łyżeczką. Ścieramy ogórki na tarce o grubych oczkach. Szczypior i koperek kroimy niezbyt drobno, rzodkiewki w półplasterki, czosnek siekamy. Przygotowane warzywa, zioła i czosnek mieszamy z uduszoną botwinką. Dodajemy zsiadłe mleko oraz jogurt. Lekko doprawiamy solą i pieprzem, odstawiamy do schłodzenia. Podajemy z połówkami jajek przepiórczych lub ćwiartkami kurzych. 
(przepis Adam Chrząstowski)

12. Wegański chłodnik brokułowy z mleczkiem kokosowym

Chłodnik brokułowy z mlekiem kokosowymChłodnik brokułowy z mlekiem kokosowym shutterstock.com

Dla 4 osób
Przygotowanie: 40 minut
Schładzanie: 60 minut

brokuł
2 łyżki oleju rzepakowego
1/4 łyżeczki curry
cebula
gałka muszkatołowa do smaku
sok z połowy cytryny oraz otarta skórka z cytryny
garść świeżych listków mięty
165 ml mleka kokosowego (mała puszka)
sól morska
pieprz
Dodatki:
pestki dyni, mak, sezam

Rozgrzewamy piekarnik do 200 stopni, brokuł dzielimy na różyczki, skrapiamy łyżką oleju, posypujemy curry i pieczemy 15 minut. Cebulę siekamy i szklimy w garnku na pozostałym oleju. Dodajemy do niej podpieczone różyczki brokułu, doprawiamy gałką muszkatołową, szczyptą soli i pieprzu, dolewamy 500 wody i gotujemy ok. 10 minut. Zupę zmiksujemy na krem wraz z kilkoma listkami mięty. Dosmaczamy sokiem i skórką z cytryny. Schładzamy w lodówce. Rozlewamy na talerze, dekorujemy kleksem schłodzonego mleka kokosowego, listkami mięty oraz pestkami lub nasionami.

13. Gazpacho z malinowych pomidorów

Gazpacho z malinowych  pomidorówGazpacho z malinowych  pomidorów shutterstock.com

Dla 4 osób
Przygotowanie: ok. 20 minut
Schładzanie: 2 godziny 

1 kg dojrzałych pomidorów malinowych
2 ogórki
po pół czerwonej papryki
papryczki chili
cebuli
łyżka soku z limonki (lub cytryny)
2 łyżeczki octu z białego wina lub jabłkowego
4 łyżki oliwy
miąższ z kromki pszennej bułki
sól
pieprz
cukier do smaku
120 ml kwaśnej śmietany 12-proc.
natka

Pomidory parzymy wrzątkiem, obieramy ze skórki. Miąższ kroimy na kawałki (środki pomidorów z nasionami zachowujemy i wykorzystujemy np. do sosu lub innej zupy. Dodajemy obrane i pokrojone w kostkę ogórki, cebulę i paprykę, posiekaną chili, sok z limonki, ocet, oliwę i miąższ bułki. Miksujemy zupę na gęsty, gładki mus. Doprawiamy solą i pieprzem i cukrem. Schładzamy w lodówce 2 godziny. 
Zupę rozlewamy do miseczek, dekorujemy kleksem śmietany, skrapiamy oliwą i posypujemy natką. Podajemy ze świeżą bagietką.